Rusya ve Ermenistan arasındaki diplomatik ilişkiler, Erivan yönetiminin Avrupa Birliği (AB) ile ilişkilerini derinleştirmesi sonrası tamamen koptu. Moskova, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan hükümetinin Batı merkezli hamlelerine, askeri veya siyasi yanıt vermek yerine, sert bir ekonomik yaptırım paketiyle karşılık verdi.
Rusya, Ermenistan ekonomisinin temel bileşenleri olan tarım, gıda ve enerji sektörlerine yönelik radikal kısıtlamaları yürürlüğe koyduğunu duyurdu.
Rusya Tarım ve Hayvancılık Denetleme Servisi (Rosselhoznadzor), Ermenistan’dan yapılan taze üzüm, vişne, kiraz, kayısı, erik, şeftali ve nektarin gibi tüm çekirdekli meyvelerin ülkeye girişini geçici olarak yasakladı.
Rus yetkililer, bu kararın ardında Ermenistan’dan gelen ürünlerde artan standart ihlalleri ve tarım denetim mekanizmalarındaki yetersizlikler olduğunu öne sürdü. Ayrıca, Ermeni balık ve su ürünleri ithalatına da sertifikasyon engeli getirildi.
Moskova, denetim mekanizmalarını kabul etmeyen Ermeni balık işleme tesislerinin kara listeye alındığını açıklarken, bu işletmeler arasından sadece iki tanesine onay verildiğini belirtti.
RUSYA ERMENİSTAN’ı CEZALANDIRIYOR
Gıda sektörüne yönelik bu son kararlar, Rusya’nın bir süredir Ermenistan’a karşı uyguladığı ekonomik baskı stratejisinin en önemli halkasını oluşturuyor.
Son haftalarda, Ermenistan’dan ithal edilen çiçek, domates, salatalık, biber, yeşillik ve çilek sevkiyatları tamamen durdurulmuştu. Ülkenin tanınmış maden suyu markası “Cermuk” ile şarap ve konyak gibi önemli ihraç kalemlerinin Rusya pazarına satışı da askıya alındı.
Uluslararası analistler, Moskova’nın attığı bu adımların teknik gerekçelerden ziyade, Erivan’ın AB ile imzaladığı yeni iş birliği süreçlerine verilen bariz bir cezalandırma eylemi olduğunu ifade ediyor.
DOĞALGAZ BÜYÜK TEHDİT ALTINDA
Moskova’nın Erivan üzerindeki baskısı yalnızca gıda ürünleriyle sınırlı kalmayacaktır. Rus yetkililer, Ermenistan’ın AB’ye katılım yönünde resmi adımlar atmaya devam etmesi durumunda, bu ülkeye sağlanan vergisiz doğalgaz, petrol ürünleri ve elmas tedarikini durdurma veya anlaşmaları tek taraflı feshetme tehdidinde bulundu.
Mevcut durumda, Rusya, Ermenistan’a doğalgazın bin metreküpünü 177 dolardan sağlarken, Avrupa spot piyasasındaki fiyatlar 600 dolar civarında dolaşıyor. Bu büyük fiyat farklılığı, Ermenistan ekonomisi için kritik öneme sahip enerji arzının Moskova tarafından nasıl bir koz olarak kullanıldığını gösteriyor.
Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Rusya ile ilişkilerin sancılı bir dönüşüm aşamasında olduğunu kabul ederek, ülkesinin güvenlik ve enerji bağımlılığı ile Batı entegrasyonu arasında bir denge politikası izlemeye çalıştığını vurguladı. Bölgesel gözlemciler, Rusya’nın bu hamlelerinin eski Sovyet coğrafyasındaki etkisini sürdürmek için komşularına sert bir “tercih zorunluluğu” dayattığını belirtiyor.
