RUSYA-İRAN İŞBİRLİĞİ YENİ BİR AŞAMADA
Rusya’nın İran ile olan iş birliği, Moskova’nın Tahran yönetimine, ABD kuvvetlerini hedef alan uydu görüntüleri ve gelişmiş insansız hava aracı (İHA) teknolojisi sağlaması ile yeni bir boyut kazanmış durumda.
ABD merkezli The Wall Street Journal’a göre, Rusya, Orta Doğu’daki en yakın müttefikinin ayakta kalabilmesi için gerekli tüm yardımları sağlıyor.
İran’a sunulan bu teknolojik destek, özellikle iletişim, navigasyon ve hedefleme kapasitelerini artırmak amacıyla modifiye edilmiş Şehit 136 kamikaze İHA bileşenlerini içermekte.
Rusya’ya, Ukrayna savaşının başlangıcında teslim edilen bu İHA’lar, şimdi Ukrayna’daki 4 yıllık çatışma sürecinde evrimleşerek İran’a yönlendiriliyor. Rusya’nın uydu görüntüleri, bu İHA’ların isabetliliğini artırıyor.
İran, Rus uydu görüntülerinin sağladığı bilgiyle, Erbil’deki ABD konsolosluğu gibi stratejik noktaları hedef alıyor. Bu saldırılar, Rusya tarafından geliştirilmiş ve hava savunma sistemlerini aşan İHA’lar aracılığıyla gerçekleştiriliyor.
RUSYA’DAN İSTİHBARAT DESTEĞİ
Üst düzey bir Avrupalı istihbarat yetkilisi, Rusya’nın Ukrayna’daki İHA saldırısı deneyimlerini Tahran’a aktardığını ve operasyonlarda hangi hava araçlarının kullanılacağına dair taktiksel rehberlik sağladığını belirtti.
Bu iş birliği ile İran’ın İHA saldırıları, Rusya’nın Ukrayna’da uyguladığı ve düşmanın hava savunmasını yoğun İHA akınıyla etkisiz hale getiren stratejilerle benzerlik göstermeye başladı.
Rusya’nın sağladığı istihbarat desteği, Orta Doğu’daki ABD askeri varlıklarının ve müttefik kuvvetlerin konumlarını da kapsıyor.
Orta Doğulu diplomat ve istihbarat yetkilileri, Rusya’nın doğrudan sağladığı uydu görüntülerinin Bahreyn, Kuveyt ve Umman’daki hedeflerin yanı sıra Ürdün’deki bölge savunma sistemi radarlarını vurma noktasında kritik rol oynadığını belirtti.
Analistler, Moskova’nın bu yardımlarını, ABD ve Avrupa’nın son yıllarda Ukrayna’ya sağladığı istihbarat desteğine benzer bir adım olarak değerlendiriyor.
İRAN’IN SİLAH KAPASİTESİ ARTMAKTA
İran’a sağlanan teknolojik destek, iletişim ve navigasyon kapasitelerini artırmaya yönelik modifiye edilmiş Şehit 136 kamikaze İHA bileşenlerini içermektedir.
Eski bir CIA analisti olan Jim Lamson, Rusya’nın sağladığı uydu verilerinin uçak tipleri, mühimmat depoları, hava savunma varlıkları ve deniz hareketlilikleri gibi stratejik bilgileri içerdiğini vurguladı.
Rus Hava-Uzay Kuvvetleri tarafından yönetilen bir uydu filosundan elde edilen bu veriler, saldırı öncesi hedef belirleme ve saldırı sonrası hasar tespiti süreçlerinde öne çıkmaktadır.
Bu teknolojik destek sayesinde İran, geçmişteki çatışmalara kıyasla ABD ve Körfez ülkelerinin askeri ve petrol-gaz varlıklarını hedef alma başarı oranını artırmıştır.
Beyaz Saray Sözcüsü Olivia Wales, başka ülkelerden gelen yardımların ABD’nin operasyonel başarısını etkilemediğini savunarak ABD ordusunun binlerce hedefi imha ettiğini ve İran’ın saldırı kapasitesinin büyük ölçüde yok edildiğini öne sürdü.
Wales, İran’ın saldırı kabiliyetinin neredeyse sona erdiğini vurgulasa da, İran’ın Körfez ve İsrail’de ciddi hasar yaratmaya devam ettiği ve Hürmüz Boğazı’nı kontrol altında tutmaya devam ettiği belirtiliyor.
SAVAŞIN RUSYA’YA ETKİLERİ
Uzmanlar, Rusya ve İran arasındaki ilişkilerin Ukrayna işgalinden bu yana derinleştiğine işaret ediyor.
Stratejik açıdan, bu savaş, ABD’nin Ukrayna için ihtiyaç duyduğu hava savunma stoklarını kullanırken, petrol fiyatlarının artışı sayesinde Rus ekonomisine destek sağlıyor.
Petrol kıtlığı, yıllardır Rusya’nın üzerinde yük olan yaptırımların kaldırılması, Rusya’nın savaşı uzatmasındaki en önemli faktörlerden biri oldu.
Kremlin, hem askeri hem de ekonomik olarak kendi çıkarlarını korumak adına bu savaşı uzatmayı hedefliyor.
Rand Corporation’dan uzman Samuel Charap, Kremlin’in Washington’ı hâlâ stratejik bir rakip olarak gördüğünü ve bu desteği ABD’nin Ukrayna’ya sağladığı yardımlara karşı bir misilleme fırsatı olarak değerlendirdiğini ifade etti.
Rusya, Trump yönetimiyle ilişkilerini riske atmaktan kaçınsa da, stratejik ortağı İran’ın savaş etkinliğini artırarak Batı’ya karşı dolaylı bir cephe açmaya devam ediyor.
