Bolivya’nın Potosi Şehri Tarihinin En Ağır Ekonomik Krizini Yaşıyor
16. yüzyılda Avrupa başkentlerini geride bırakan bir refaha sahip olan Bolivya’nın Potosi şehri, günümüzde tarihinin en ağır ekonomik krizini yaşıyor. İspanyol İmparatorluğu’nun küresel gücünü finanse eden bu eski zenginlik merkezi, rezervlerin tükenmesiyle yoksulluğa mahkum oldu.
İlk Küresel Para Birimi Olarak Tanındı
1545’te Cerro Rico (Zengin Dağ) eteklerinde gümüşün keşfi, Potosi’yi dünyanın en kalabalık şehirlerinden biri haline getirdi. Burada basılan gümüş paralar, dünya ticaretinde tarihin ilk küresel para birimi olarak kabul edildi. Şehir, bu devasa kazançla barok kiliseleri ve görkemli saraylarıyla donatıldı.
“İnsan Yiyen Dağ” İle Anılıyor
Bu ekonomik patlamanın bedeli, “Mita” sistemi altında madenlerde zorla çalıştırılan milyonlarca yerli ve Afrikalı işçi oldu. Kötü çalışma koşulları ve cıva zehirlenmesi nedeniyle yaşanan kitlesel ölümler, Cerro Rico’nun yerel halk arasında “İnsan Yiyen Dağ” olarak anılmasına yol açtı.
Gümüş Damarlarının Tükenmesiyle Çöküş Başladı
18. yüzyılda gümüş damarlarının tükenmesi, Potosi’nin çöküşünü başlattı. Ekonominin sadece madene dayanması ve sanayi dönüşümünün gerçekleştirilememesi, gümüş fiyatlarının düşmesiyle şehri bir krize sürükledi. Kalay ve çinko madenciliği ise eski ihtişamı geri getirmeye yetmedi.
Günümüzde Asgari Yaşam Koşullarının Altında
Bugün UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan Potosi, bir açık hava müzesini andırmasına rağmen halkın çoğu asgari yaşam standartlarının altında yaşıyor. Madenciler, hala 16. yüzyıldan kalma ilkel yöntemlerle çalışıyor ve akciğer hastalıkları nedeniyle ortalama yaşam süreleri 45-50 yıla kadar düşmüş durumda. Şehrin temel ekonomisi artık sınırlı madencilik ve sömürge döneminden kalan mimariye yönelik turizme dayanıyor.
