Eski virüslerin evrimi ve iklim değişikliği, küresel sağlık dinamiklerini köklü bir şekilde etkileyiyor. Virginia Üniversitesi’nden Bulaşıcı Hastalıklar Araştırmacısı Dr. Patrick Jackson, 2026 projeksiyonları çerçevesinde birçok virüsün sınırları aşarak küresel bir tehdit oluşturabileceği konusunda uyarıda bulundu.
1. KUŞ GRİBİ (H5N1): İNSANLARA ADAPTE OLMA RİSKİ
En büyük tehlike kaynağı hala İnfluenza A. 2024’te ABD’deki süt ineklerinde tespit edilen H5N1 varyantı, memeliler arasında yayılma gösterdiği için bilimsel bir alarm durumu oluşturdu. Kuşlardan memelilere geçen bu virüsün, insandan insana bulaşma potansiyeli dikkatle izleniyor. Uzmanlar, mevcut aşıların bu yeni suş için yeterli koruma sağlamadığına dikkat çekiyor ve 2026’da ortaya çıkabilecek olası bir pandemi için yeni aşı çalışmalarını hızlandırıyor.
2. MPOX (MAYMUN ÇİÇEĞİ): GİZLİ SALGIN YAYILIMI
1950’lerde keşfedilen Mpox, 2022’deki küresel salgın sonrası kendini şekil değiştirerek yaymaya devam ediyor. Ağustos 2025 itibarıyla, Afrika’ya seyahat geçmişi olmayan kişilerde görülen vakalar, virüsün ABD’de yerleşik hale geldiğini gösteriyor. Orta Afrika’da artış gösteren “Klade I” varyantı, virüsün yayılma hızını artırma potansiyeline sahip. Yakın temas ve solunum damlacıkları yoluyla bulaşan hastalık; ağrılı döküntü, ateş ve aşırı yorgunluk gibi belirtilerle kendini gösteriyor.
3. OROPOUCHE VİRÜSÜ: AMAZON’DAN DÜNYAYA YAYILIYOR
Sivrisinek ve tatarcık sineği ısırığıyla bulaşan Oropouche virüsü, artık sadece Amazon ormanlarıyla sınırlı değil. 2000’lerden itibaren Güney ve Orta Amerika’ya yayılan virüs, vektör sineklerin Kuzey Amerika’da da bulunması nedeniyle etkisini artırma riski taşımakta. 2026’da özellikle seyahat edenlerin bu virüsle daha fazla karşılaşabileceği öngörülüyor.
4. KIZAMIK VE CHIKUNGUNYA VAKALARI ARTIYOR
Dr. Jackson, tehditlerin yalnızca yeni virüslerle sınırlı olmadığını vurguluyor. Küresel ölçekte düşen aşılama oranları, kızamık vakalarının ABD ve Avrupa gibi bölgelerde yeniden patlak vermesine yol açıyor. Ayrıca, eklem ağrılarıyla bilinen Chikungunya virüsünün de yayılmaya devam edeceği tahmin ediliyor.
5. HIV RİSKİ: GERİ DÖNEBİLİR Mİ?
Etkili tedavi yöntemleri mevcutken, uluslararası sağlık yardımlarındaki kopukluklar HIV ile mücadeleyi olumsuz yönde etkilemekte. Raporlar, önleyici tedbirlerin azalmasıyla birlikte virüsün yeniden yayılma riski taşıdığı konusunda uyarıyor.
