Birleşmiş Milletler’in (BM) Brezilya’da düzenleyeceği COP30 İklim Zirvesi öncesinde yayımlanan “Global Tipping Points Report 2025” raporu, sıcak su mercan resiflerinin küresel iklim değişikliği nedeniyle geri dönülmez şekilde çöküşü hakkında kritik bir uyarıda bulunuyor. Bu durum, insanlığın aştığı ilk büyük iklim kırılma noktası olarak kayda geçti.
“ÖNLENEBİLİR DEĞİŞİM EŞİĞİ” ARTIK AŞILDI
Rapora göre, dünya, “önlenebilir değişim” eşiğini geçmiş durumda. Bilim insanları, mercanların çöküşünün yalnızca başlangıç olduğunu vurgularken, Grönland ve Antarktika’daki buz tabakalarının erimesi, Amazon yağmur ormanlarının kuruması ve Atlantik okyanus akıntılarının zayıflaması gibi diğer kritik eşiklerin de gündemde olduğunu belirtiyorlar.
- Grönland ve Antarktika’daki buz tabakalarının erimesi,
- Amazon yağmur ormanlarının kuruması,
- Atlantik okyanus akıntılarının zayıflaması.
Uzmanlar, bu kritik eşiklerin aşılması durumunda sürecin kendi kendini besleyen bir döngüye dönüşeceği ve geri döndürülmesinin imkansız hale geleceğini ifade ediyorlar.
“BU ARTIK BİR ‘GELECEK RİSKİ’ DEĞİL”
Exeter Üniversitesi Küresel Sistemler Enstitüsü’nden Prof. Steve Smith, basın toplantısında durumu net bir şekilde ifade etti: “Artık ilk büyük iklim kırılma noktasını aştığımızı söyleyebiliriz. Bu, bir gelecek risk değil, şu an yaşanan bir gerçek.”
Smith, umutsuz olmamak gerektiğinin altını çizerken, “Olumlu bir eşik de aşıldı. Yenilenebilir enerji sistemleri, güneş ve rüzgar teknolojileri artık küresel ölçekte rekabet edebilir durumda,” şeklinde konuştu.
DÜNYA YENİ BİR İKLİM ÇAĞINDAYIZ
Rapor, 2015 Paris Anlaşması’nda belirlenen 1,5°C sınırının artık aşılamaz bir gerçek haline geldiğini bildiriyor. Dünya, yeni bir iklim çağının eşiğinde değil, çoktan içinde.
Mevcut sera gazı salınımları hızla devam ederse, 2030’ların ortasında 2°C’lik küresel ısınma eşiğine ulaşılması öngörülüyor. Bu durum, sadece mercanları değil, tarım sistemlerini, su kaynaklarını ve milyonlarca insanın yaşam alanını tehdit edecek.
