Gezegenimizin çekirdeğinde bulunan erimiş demir ve nikelin hareketi, Güneş’ten gelen zararlı ışınlara karşı doğal bir koruma sağlayan manyetik alanı oluşturuyor. Aynı zamanda, göçmen hayvanların yön bulmalarında kritik bir rol oynuyor. Ancak, bu doğal sistem, Güneş kaynaklı enerji patlamaları ve parçacık fırtınaları nedeniyle zaman zaman bozulabiliyor.
Son yapılan araştırmalar, jeomanyetik fırtınaların insan vücudunun biyolojik ritmini etkileyerek stres sistemini tetikleyebileceğini ve kalp sağlığı üzerinde olumsuz sonuçlar doğurabileceğini ortaya koydu. Bu fırtınalar, beynin elektriksel faaliyetini etkileyen düşük frekanslı manyetik sinyallerde değişikliklere neden olarak melatonin ve serotonin gibi hormonların dengesini bozuyor. Bu hormonal düzensizlikler tansiyon, kalp fonksiyonları ve dolaşım sistemi üzerinde ciddi sorunlara yol açma potansiyeli taşıyor.
INPE’den Luiz Felipe Campos de Rezende, “Jeomanyetik koşullar dikkate alınmadan erkeklerde kalp krizi oranı kadınlara göre neredeyse iki kat daha fazla. Ancak bu koşullar bozulduğunda, kadınların riski üç kat artıyor.” diyerek, özellikle 31-60 yaş aralığındaki kadınların en savunmasız grup olduğunu vurguladı.
GÜNEŞ’TEKİ MANYETİK ALANLAR PATLAYABİLİYOR
Güneş’teki manyetik alan değişimleri ve sıcak gaz hareketleri, zaman zaman patlamalara yol açmaktadır. Güneş patlamaları ve koronal kütle atımları (CME) sırasında uzaya salınan yüklü parçacıklar Dünya’ya ulaştığında, bu durum manyetik alanı sarsmaktadır. Bu süreç, kalp sağlığının yanı sıra elektrik şebekeleri, uydu iletişimi ve hava koşulları üzerinde de etkili olabilmektedir.
Brezilya’da 1998-2005 döneminde gerçekleştirilen bir araştırmada, 1.340 kişinin (871 erkek, 469 kadın) hastane kayıtları incelenmiştir. Bulgular, manyetik bozulmaların yaşandığı günlerde kalp krizi oranlarının arttığını ve özellikle kadınların bu durumdan daha fazla etkilendiğini göstermektedir.
BÜYÜK UYARI YAPILDI
Jeomanyetik fırtınalar, kalp krizi riskini artırmanın yanı sıra aşırı ultraviyole (UV) radyasyona da maruz kalmaya yol açmaktadır. Bu durum, cilt kanseri ve göz hasarları gibi uzun vadeli sağlık tehditleri oluşturabilmektedir. Ayrıca iyonosferdeki değişiklikler, solunum yollarını da dolaylı olarak etkileyebilir.
Araştırmanın sonuçları, Nature Communications Medicine dergisinde yayımlandı. NASA, Güneş’in beklenmedik şekilde artan aktivitesine dikkat çekerek, önümüzdeki yıllarda daha şiddetli fırtınaların elektrik kesintileri ve küresel iletişim sorunlarına yol açabileceği konusunda önemli uyarılarda bulundu.
