İran’ın Yeni Dini Lideri Hamaney’in Rolü Krizle Sarsıldı
ABD istihbarat kaynakları, İran’ın yeni dini lideri Mücteba Hamaney’in üst düzey yetkililerle birlikte savaş stratejisini şekillendirmede önemli bir pozisyonu olduğunu ortaya koydu. Hamaney’in, ABD ile yürütülen müzakereleri bizzat yönlendirdiği belirtiliyor.
Babasının ölümüne neden olan saldırıda ağır yaralanan Hamaney, savaşı sona erdirme çabalarında kilit bir isim haline geldi. Ancak, İran içindeki güç çekişmeleri nedeniyle Hamaney’in karar alma süreçlerindeki etkisi tam olarak netlik kazanmış değil.
ABD, Hamaney’i bulmakta zorlanıyor. Elektronik iletişim araçlarından kendini izole eden yeni lider, emirlerini notlar aracılığıyla veriyor ve bu notlar, İran ile ABD arasındaki ilişkileri şekillendiriyor.
HAMANEY’İN GÖRÜNÜR OLAMAYAN ELİ
Mücteba Hamaney, babası ve üst düzey askeri isimlerin hayatını kaybettiği saldırının ardından kamuoyu önüne çıkmadı. Bu durum, hem sağlığı hem de liderlik yapısındaki rolü hakkında birçok spekülasyona yol açtı.
İstihbarat topluluğu, Hamaney’in nerede olduğunu tespit etmeyi başaramadı. Hamaney, elektronik cihazlardan uzakta kalmayı ve yalnızca sınırlı bir çevreyle iletişim kurmayı tercih ediyor.
İranlı yetkililer, liderin sağlık durumunun iyi olduğunu vurguladı. Protokol sorumlusunun ifadesine göre, “Düşman asılsız iddialarla spekülasyon yayıyor. Ancak halk sabırlı olmalı ve acele etmemelidir. Doğru zamanda kendisiyle bizzat konuşacaktır” dedi.
Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Hamaney ile iki buçuk saat süren bir görüşmenin “kibar ve yapıcı” geçtiğini açıkladı.
KÜRESEL GÜVENLİK ANLAYIŞI VE İRAN’IN YÖNETİMİ
İran’ın askeri kapasitesi savaşla birlikte zayıflasa da önemli ölçüde etkili durumda. İstihbarat raporları, füze rampalarının yaklaşık üçte ikisinin hâlâ kullanılabilir olduğunu gösteriyor.
CIA’nın raporuna göre, İran ekonomisi mevcut Amerikan ablukasına rağmen dört ay daha dayanabilir. Hamaney’in müzakere stratejisini yönlendirdiği ifade edilse de, karar alma süreçlerinden uzak kaldığına dair kanıtlar mevcut.
Günlük operasyonların büyük kısmı Devrim Muhafızları Ordusu yetkilileri ve Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf tarafından yürütülüyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran’ın parçalı ve işlevsiz yapısının barış tekliflerine yanıt vermeyi zorlaştırdığını belirtti.
Rubio mevcut durumu, “Sistemleri hala son derece parçalanmış durumda ve bu durum bir engel teşkil ediyor” ifadeleriyle özetledi.