Yeni Depozito Sistemi ile Türkiye’nin Geri Dönüşüm Seferberliği Başlıyor
‘Sıfır Atık Hareketi’ kapsamında, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlı Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) uygulaması, 1 Temmuz 2026 tarihinde Türkiye genelinde hayata geçirilecek.
TÜÇA’nın açıklamalarına göre, 2025 itibarıyla kademeli olarak devreye alınacak bu sistem, üretimden geri dönüşüme kadar sürecin dijital takibini sağlayan entegre bir model sunuyor. Amacı, atıkların doğaya karışmasının önlenmesi, ambalajların ekonomiye kazandırılması ve doğal kaynak kullanımının azaltılmasıdır.
İşletmeler Depozito İade Noktalarına Dönüşecek
1 Temmuz itibarıyla, ambalajlı içecek satan tüm işletmeler, dbys.gov.tr üzerinden Depozito Bilgi Yönetim Sistemi’ne (DBYS) kayıt olacak.
Bu tarihten itibaren ‘DOA’ logolu içecek satışı yapan marketler, bakkallar, büfeler, oteller, restoranlar ve kafeler depozito iade noktasına dönüşecek.
İşletmeler Teşvik Bedeli Elde Edecek
İşletmeler, operatörlerle yaptıkları anlaşmalar çerçevesinde teşvik bedeli elde ederken, yeniden gelen müşterilerle artan müşteri trafiği ile ek gelirin yanı sıra rekabet avantajı da sağlayacak.
Ayrıca alışveriş merkezleri, havalimanları ve hastaneler de iade noktası olarak kullanılabilecek.
İşletmeler DBYS’ye Kayıt Olacak
Sistemin işleyişi, satış noktaları üzerinden kurulacak iade altyapısıyla yürütülecek. İşletmeler, ilk olarak DBYS’ye kayıt yaptırarak yetkili operatörlerden birini seçecek.
Büyük mağazalarda Depozito İade Makinesi (DİM) kurulumu zorunlu olacakken, diğer işletmelere ambalaj kaydı için gerekli ekipmanlar seçtikleri operatörler tarafından ücretsiz verilecek.
Toplanan Ambalajlar Düzenli Olarak Teslim Alınacak
HOREKA (otel, restoran ve kafe) işletmeleri, içecek ambalajlarını toplayarak seçtikleri operatöre teslim edecek. Toplanan ambalajlar, düzenli olarak teslim alınacak ve geri dönüşüm tesislerinde işlenerek yeniden ham maddeye dönüştürülecek.
Tüketiciler, ambalaj iade bedellerini ‘DOA’ logolu ambalajları teslim ederek alabilecek.
Ekonomiye Yıllık 30 Milyar Lira Katkı Sağlayacak
DOA mobil uygulaması üzerinden kullanıcı hesaplarına aktarılan ambalaj iade bedelleri, banka hesabına transfer edilebilecek veya alışverişlerde kullanılabilecek.
Sistemin yaygınlaşmasıyla, Türkiye ekonomisine yıllık 30 milyar lira doğrudan katkı sağlanması bekleniyor.
Yeni Bir Tüketim Davranışı Şekillenecek
TÜÇA Başkanı Nurullah Öztürk, sistemin zamanla iade ve geri kazanım odaklı yeni bir tüketim davranışını destekleyeceğini belirtti. Her yıl yaklaşık 25 milyar ambalajın geri dönüşüm zincirine dahil edilmesiyle çevre kirliliğinin azalması amaçlanıyor.
Öztürk, “Ambalajlı içecek satışı yapan işletmelerimiz, bu sistemin sahadaki en önemli paydaşlarından olacak” dedi.
Türkiye’nin Dönüşümdeki Güçlü Adımı
Depozito yönetim sistemleri, çevre bilincinin güçlenmesiyle dünya genelinde hızla yaygınlaşıyor. Türkiye, uluslararası ölçekte örnek teşkil eden bir model ortaya koymayı hedefliyor.
