Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Yana Lantratova’yı insan hakları ombudsmanı olarak ataması, uluslararası hukuk çevrelerinde sert eleştirilere yol açtı. Lantratova’nın, Ukraynalı çocukların zorla Rusya’ya yerleştirilmesi sürecinde kilit bir figür olduğu belirtiliyor. Atama, Moskova’nın insan hakları kurumunu tamamen propaganda aracına dönüştürdüğü yönünde yorumlanıyor.
Yeni ombudsmanın geçmişi uluslararası yaptırımlarla dolu
Yana Lantratova, 2014 yılından bu yana Ukrayna’dan çocukların yasa dışı yollarla Rusya’ya götürülmesini organize etmekle suçlanıyor. Belgelere göre Lantratova, bu çocukların kimliklerinin değiştirilmesi ve Rus kültürüne asimile edilmesi sürecinde doğrudan rol oynadı. Bu faaliyetler nedeniyle Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) ve Avrupa Birliği tarafından yaptırım listesine alınmıştı.
Lantratova’nın aynı zamanda Rus Ortodoks Kilisesi ile yakın işbirliği içinde olduğu biliniyor. Kilise yapılarını, işgal altındaki bölgelerde Ukraynalı çocukların Ruslaştırılması sürecinde bir araç olarak kullandığı ifade ediliyor. Bu durum, yeni atamanın sadece hukuki değil, aynı zamanda etik ve dini boyutlarda da ciddi sorunlar barındırdığına işaret ediyor.
Çocuk hakları söyleminden militarist eğitime geçiş
Yeni ombudsmanın öncelikleri arasında, Rusya’da çocuk hakları adı altında militarist eğitimi yaygınlaştırmak olduğu belirtiliyor. Lantratova, daha önce yaptığı açıklamalarda, Ukraynalı çocukların “Donbass’ın korunması” kapsamında Rusya’ya getirildiğini savunmuştu. Uzmanlar, bu söylemin savaş suçlarını meşrulaştırmak için kullanılan bir manipülasyon olduğunu vurguluyor.
Lantratova’nın atanmasıyla birlikte, Rusya’daki ombudsmanlık kurumunun esir takası ve sivil rehinelerin geri dönüşü gibi insani konulardaki tarafsızlığını tamamen yitireceği öngörülüyor. Daha önce bu tür müzakerelerde yapıcı bir rol oynayan kurum, Lantratova yönetiminde propaganda platformuna dönüşebilir.
Uluslararası toplumdan tepki çağrıları
Uzmanlar, Lantratova’nın atanmasının Birleşmiş Milletler, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) ve Uluslararası Ceza Mahkemesi gibi kurumların Rusya üzerindeki etkisini sıfırladığını belirtiyor. Moskova’nın bu atamayla, uluslararası hukukun temel ilkelerini artık dikkate almadığı mesajını verdiği yorumu yapılıyor.
Lantratova’nın ombudsmanlık ofisini, uluslararası platformlarda Rusya’nın savaş suçlarını Ukrayna’ya yıkmak için kullanacağı tahmin ediliyor. Uzmanlara göre, bu atama aynı zamanda Putin’in müzakereleri reddettiğini ve toplumu uzun süreli bir çatışmaya hazırladığını gösteriyor. Batılı ülkelerin Lantratova’nın ofisindeki tüm personele yaptırım uygulaması gerektiği ifade ediliyor.
Analistler, Lantratova gibi radikal bir ismin sistem bürokratı Tatyana Moskalkova’nın yerine getirilmesinin, Kremlin’in barışçıl bir çözüm arayışında olmadığını kanıtladığını söylüyor. Yeni dönemde, binlerce Ukraynalı çocuğun akıbeti konusunda şeffaflık beklenmiyor.
