Danıştay Kararı Atmacacılık Geleneğini Tartışmaya Açtı
Danıştay’ın, atmacanın avlanmasında yem olarak kullanılan kızıl sırtlı örümcek kuşuna yönelik düzenlemeyi iptal etmesi, Karadeniz bölgesindeki atmacacılık geleneğini yeniden gündeme taşıdı. Bu karar, bölge halkı tarafından kültürel mirasa yapılmış bir müdahale olarak değerlendirildi ve atmacacılar itirazlarını dile getirdi.
YÜZYILLIK GELENEK HUKUKİ KARARLA GÜNDEMDE
Artvin, Rize ve Trabzon’da kuşaktan kuşağa aktarılan atmacacılık, Karadeniz’in kültürel dokusunda önemli bir yer tutuyor. Sadece bir uğraş değil, aynı zamanda yerel kimliğin vazgeçilmez bir parçası olarak görülen bu gelenek, son hukuki gelişmeyle belirsizlik dönemine girdi.
DANIŞTAY’DAN KISMİ İPTAL KARARI
Doğa Derneği tarafından 2021-2022 Av Dönemi Merkez Av Komisyonu (MAK) Kararı’nın iptali için açılan davada, Danıştay 10. Dairesi kısmi iptal kararı verdi. Mahkeme, atmacanın yakalanmasında yem olarak kullanılan kızıl sırtlı örümcek kuşunun avlanmasına izin veren düzenlemeyi, uluslararası sözleşmelere aykırı bularak iptal etti. Ancak, MAK kararının diğer hükümleri yönünden davanın büyük bölümü reddedildi.
YEM KUŞU YASAĞI, ATMACACILIĞI DURMA NOKTASINA GETİRDİ
Bu karar ile birlikte mutlak koruma altında bulunan kızıl sırtlı örümcek kuşunun yakalanması yasaklandı. Direkt olarak atmaca avlanmasına yasak getirilmemiş olsa da, yem kuşunun yasaklanması atmacacılığı uygulamada sürdürülemez hale getirdi.
ARHAVİ’DE GENİŞ KATILIMLI TOPLANTI
Danıştay kararının ardından Artvin’in Arhavi ilçesinde, atmacacılık geleneği ve yeni yasak süreci üzerine geniş katılımlı bir istişare toplantısı gerçekleştirildi. Toplantıda, yörede “ğaço” ya da “ciciyen” olarak bilinen kızıl sırtlı örümcek kuşuna yönelik yasağın etkileri masaya yatırıldı. Atmaca severler, avcı ve atmacacılar dernek başkanları, sivil toplum kuruluşları, siyasi parti temsilcileri, muhtarlar ve vatandaşlar toplantıya katıldı.
“BU KARAR, KÜLTÜRÜMÜZE YAPILMIŞ BİR SALDIRIDIR”
Fındıklı Avcılar ve Atmacacılar Derneği Başkanı Hüseyin Uzunhasanoğlu, toplantının ardından yaptığı açıklamada, hukuki süreç içinde itirazda bulunacaklarını vurguladı:
“Bu karar kültürümüze yapılmış bir saldırıdır. Yeterli araştırma yapılmadan alındığını düşünüyoruz. Atmaca, dedelerimizden bize kalan bir mirastır. ‘Ğaço’ serbest bırakılana kadar mücadelemiz sürecek.”
“KENDİMİZİ SAVUNMA FIRSATI BULAMADIK”
Arhavi Avcılar, Atıcılar ve Atmacacılar Derneği Başkanı Refik Lakerta ise dava sürecinden haberdar edilmediklerini ifade etti:
“Atmacacılık bizim için sadece bir uğraş değil, bir yaşam biçimi. Bu süreçte kendimizi ifade etme fırsatı bulamadık. Geleneksel kültürümüzün zarar görmesine izin vermeyeceğiz.”
KARARDAN ÖNCE GENÇLERE TANITILMIŞTI
Öte yandan, Danıştay kararından yaklaşık iki hafta önce, Arhavi Gençlik Merkezi tarafından düzenlenen bir etkinlikte, atmacacılık geleneği gençlere tanıtılmış ve kültürel mirasın yaşatılmasına yönelik çalışmalar yapılmıştı.