Orta Doğu’daki İran savaşı gerilimi, dünya genelindeki piyasalarda dalgalanmalara neden olurken, Avrupa tarım sektöründe de beklenmedik bir krizin eşiğine gelindi. Mevcut patates arzı yüksek olmasına rağmen, geleceğe dair belirsizlikler patates vadeli kontratları (CFD) son bir ay içinde önemli bir artış gösterdi.
21 Nisan’dan bu yana kaydedilen finansal dalgalanmalar, kontrat fiyatlarında yüzde 705’lik rekor bir artışa neden oldu.
REFERANS FİYATLAR YÜKSELDİ
Serbest piyasada, önceden fiyat sabitleme anlaşması yapmamış üreticileri olumsuz etkileyen spot referans fiyatlar, 100 kilogram başına 2.11 euro seviyesinden hızlı bir şekilde 18.50 euroya yükseldi. Uzmanlar, şimdilik depolarda ürün eksikliği olmadığını ancak finansal piyasaların gelecekteki kıtlık riskini göz önünde bulundurarak hareket ettiğini belirtiyor.
GÜBRE KRİZİ VE LOJİSTİK ENGELLER KAPIDA
Patates üretimi, yüksek besin elementi ihtiyacı nedeniyle hassas dengelere bağlı; bu da maliyet ve lojistik krizinin ortaya çıkmasına neden oldu. Bölgedeki gerilim nedeniyle amonyak ve üre gibi temel gübre maliyetlerinde yaklaşık yüzde 80’lik bir artış yaşandı, ki bu durum üreticileri zora soktu. Jeopolitik riskler, deniz ticareti koridorlarında güvensizlik yaratarak tarımsal lojistik ağlarını tehdit ediyor.
Piyasa aktörleri ve yatırımcılar, yükselen maliyetler ve lojistik aksamaların üretim maliyetlerini artıracağına ve hasat rekoltesinde ciddi düşüşlere yol açacağına dair uyarılarda bulunuyor.
