Yetkisiz Döviz İşlemleriyle Mücadelede Yoğun Denetimler
Bakanlık, yetkisiz işletmelere yönelik denetimlerini sürdürüyor. Mevzuat uyarınca yalnızca bankalar, PTT ve Bakanlıkça lisans verilmiş döviz büroları döviz alım satımı yapma yetkisine sahiptir; kuyumcular, ödeme kuruluşu temsilcileri gibi iş yerleri ise bu yetkiye sahip değildir.
Yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik 2018 yılında gerçekleştirilen düzenlemeler gereği, bu işletmelere iki tür yaptırım uygulanıyor. Bakanlık, faaliyetleri geçici veya sürekli durdurulmuş olan iş yerleri için cumhuriyet başsavcılıklarına idari para cezası verilmesi amacıyla bildirimde bulunuyor.
Büyük Şehirler ve Turizm Bölgeleri Öne Çıkıyor
2018 yılından bu yana 859 iş yerinin faaliyetleri durduruldu; bu işletmelerin çoğunluğu ticaret ve turizmin yoğun olduğu bölgelerde bulundu. Özellikle büyük şehirler ve turistik illerde yaptırımlar yoğunlaştı. Bu dönemde yaklaşık 280 milyon lira tutarında idari para cezası için bildirim yapıldı.
2025 yılı itibarıyla 147 iş yerinin faaliyeti durdurulmuş, yaklaşık 108 milyon lira tutarında idari para cezası için işlem başlatılmıştır. İdari para cezasının alt sınırı bu yıl 719 bin 30 lira, üst sınırı ise 3 milyon 595 bin 198 lira olarak belirlenmiştir.
Kayıt dışı ekonomiyle mücadelede, CİMER ve diğer iletişim kanalları aracılığıyla gelen ihbarlara önem verilmektedir. Ayrıca, e-Devlet üzerinden “Yetkisiz Döviz Alım Satım İhbar Başvurusu” bölümü vatandaşların kullanımına sunulmuştur.
Bakanlık, riskli mükellefleri tespit etmek amacıyla “Yetkisiz Faaliyetle Mücadele Eylem Planı”nı devreye soktu. Bu plan, nüfus yoğunluğu, ticaret ve turizmin yoğun olduğu bölgeler ile sektörel risk kayıtları gibi kriterlere dayanmaktadır.
Denetimler Artarak Sürecek
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadelede yetkisiz işletmelere karşı büyük bir önem verdiklerini ifade etti. Ticaret Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası ve Gelir İdaresi Başkanlığı gibi paydaş kurumlarla elde edilen veriler üzerinden riskli mükelleflere yönelik analizler gerçekleştirilmektedir.
Bu denetimlerin büyük şehirlere, ticaretin yoğun olduğu bölgelere ve riskli sektörlere odaklanacağı belirtiliyor. Şimşek, “Denetim planlarının oluşturulmasında sahada ve dijital mecralarda yapılan ön araştırmalar da önemli bir rol oynamaktadır. Bu yıl da yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik planlı ve risk odaklı denetimleri artıracak ve sürdüreceğiz” dedi.
