Reuters’ın bildirdiğine göre, Türk yetkililer, geçen ay Beyaz Saray’da ABD Başkanı Donald Trump ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan arasında gerçekleşen görüşmede, Halkbank’ın ABD’nin İran yaptırımlarını ihlal ettiği iddialarına dair süren davanın yaklaşık 100 milyon dolara kapatılmasını önerdi.
Konuya yakın iki kaynağın aktardığına göre, öneride bazı ek şartlar bulunmakta, ancak Ankara’nın öncelikli talebi, Halkbank’ın suçlamaları kabul etmemesi yönündedir.
Halkbank, İran, Türkiye ve Birleşik Arap Emirlikleri’nde paravan şirketler kullanarak İran’ın ABD yaptırımlarını ihlal etmesine yardımcı olmakla suçlanıyor. Halkbank, kendisine yönelik suçlamaları reddediyor.
Cumhurbaşkanlığı ve Beyaz Saray, teklif hakkında gelen sorulara yanıt vermedi; Halkbank ise haberin yayımlandığı sırada açıklama yapmadı.
ABD-TÜRKİYE İLİŞKİLERİNDE İYİLEŞME İHTİMALI
Halkbank davasında bir uzlaşma sağlanması, Türkiye’nin ABD ile ilişkilerini düzeltme çabalarına katkı sağlayabilir. İki ülke arasındaki ilişkiler, Türkiye’nin 2019’da Rusya’dan S-400 füze sistemleri almasıyla gerilmiştir.
Amerika, S-400 sistemlerini edinmesi nedeniyle Türkiye’ye yönelik F-35 savaş uçakları satışını iptal etmiş ve Türkiye’yi bu uçağın ortak üretim programından çıkarmıştır. Bu gelişmelerin ardından, Savunma Sanayi Başkanlığı’na yaptırımlar uygulandı ve Halkbank’a karşı 2019 yılında iddianame hazırlandı.
Son dönemde, iki NATO müttefiki arasındaki ilişkiler, iki lider arasındaki kişisel etkileşimler sayesinde iyileşme göstermiştir. Ancak Erdoğan’ın ABD ziyaretinden hemen sonra Trump, Türkiye’nin F-35’leri alma konusundaki yaptırımları kaldırmak için herhangi bir adım atmadı.
Reuters, Beyaz Saray’daki Halkbank görüşmelerinin detaylarını belirleyemedi. Ayrıca, ABD tarafının Türkiye’den gelen teklife nasıl yanıt verdiği ve liderler arasındaki toplantı sonrasında görüşmelerin devam edip etmediği de belirsizliğini koruyor.
HALKBANK HİSSELERİNDE ARTIK TRENDİ
Erdoğan’ın ABD ziyareti sonrası dalgalı bir seyir izleyen Halkbank hisseleri, bu sabah ilk işlemlerde %5.44 artış gösterdikten sonra kazançlarını artırdı.
TSİ 10.35 itibarıyla hisse senetleri %8.13 oranında değer kazandı.
Halkbank, Mayıs ayında ABD Yüksek Mahkemesi’ne yaptığı başvuruda ceza hukuku kapsamında yargılamaya tabi tutulabileceğine ilişkin temyiz mahkemesi tarafından verilen kararın iptalini talep etmişti. Ancak Yüksek Mahkeme, bu talebi iki gün önce reddetti. Kararın ardından hisseler %10 oranında değer kaybetmişti.
ERDOĞAN TRUMP İLE HALKBANK ÜZERİNE GÖRÜŞMELER YAPTI
ABD Yüksek Mahkemesi’nin kararı, iki ülke arasında anlaşmaya varılamadığı takdirde olası bir yargılamanın yolunu açıyor.
Halkbank, 6 Ekim tarihinde Kamuyu Aydınlatma Platformu’na yaptığı açıklamada, “ABD ile Türkiye arasında mutabakatlar çerçevesinde hukuki bir uzlaşma zemini yakalamaya yönelik girişimlerin olumlu yönde” devam ettiğini bildirdi.
Altı yıl aradan sonra Beyaz Saray’a giden Erdoğan, görüşme öncesinde Trump’la birlikte yaptığı açıklamada Halkbank davası ve diğer konuları görüşeceğini belirtmişti. Daha önceki açıklamalarında da suçlamaları “hukuka aykırı ve çirkin” olarak değerlendirmişti.
Washington merkezli Middle East Institute’in Türkiye Programı Direktörü Gönül Tol, Beyaz Saray görüşmesinin ardından sosyal medya platformu X’te yaptığı açıklamada 100 milyon dolarlık ceza teklifinin görüşmeden çıkan bir “somut sonuç” olabileceğini ifade etti.
Tol, paylaşımında, “ABD Yüksek Mahkemesi’nin, Halkbank’ın davayı sona erdirme talebini görüşmeyi reddettiği, Ankara ve Washington arasında bir anlaşmaya varılamayacağı anlamına gelmiyor. Mahkemeler, Amerikan dış politikasını etkileyen bu tür davalarda yürütmeye karar verme yetkisine sahip olabilir.” dedi.
