ABD yönetiminin İran’ın ateşkes teklifini reddetmesi, Orta Doğu’daki gerilimlerin devam edebileceği algısını güçlendirdi. Bu durum, Hürmüz Boğazı üzerinden aktarılan petrol ve doğal gaz akışları üzerinde endişeleri artırdı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın teklifini “kabul edilemez” bulduğunu ifade ederken, taraflar arasında Hürmüz Boğazı’nın açılması ve nükleer program konularında anlaşmazlıkların sürdüğü bildirildi.
ABD ENFLASYONU EMTİA PİYASALARINI ETKİLEDİ
ABD’deki enflasyon oranlarının beklentileri aşması, uluslararası emtia piyasalarında fiyatlamaları etkileyen bir diğer önemli faktör oldu. Nisan ayında Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yıllık bazda yüzde 3,8 artarak Mayıs 2023’ten bu yana en hızlı artışını kaydetti. Enerji fiyatlarının bu artışın yüzde 40’ından fazlasını oluşturduğu belirtildi.
Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) de nisan ayında aylık bazda yüzde 1,4 artarak Mart 2022’den bu yana en büyük artışı gösterdi; yıllık bazda ise yüzde 6 seviyesine ulaştı. Ayrıca, ABD Senatosu’nun Kevin Warsh’ı 54’e karşı 45 oyla Merkez Bankası (Fed) Başkanlığına onaylaması, para politikasına ilişkin belirsizliklere neden oldu.
Analistler, Warsh’ın göreve gelmesiyle Fed’in iletişim stratejisinin ve faiz patikasının yeniden şekillenebileceği uyarısında bulunarak, yüksek enflasyon bilgilerini faiz indirim beklentilerinin ertelenmesine yol açabileceklerini belirtti.
TRUMP-Şİ ZİRVESİ ENERJİ VE TARIM PİYASALARINI ETKİLEDİ
Trump’ın Pekin’e gitmesi ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile yaptığı zirve, emtia piyasalarında etkili oldu. Zirve sonrası, iki tarafın Hürmüz Boğazı’nın enerji akışını destekleyecek şekilde açık kalması konusunda anlaştığı duyuruldu. Ancak, somut bir mekanizma belirtilmemesi ve ABD-İran müzakerelerinin tıkanması, Brent petrol üzerindeki jeopolitik risk priminin sürmesine neden oldu.
Trump’ın, Çin’in soya fasulyesi ve enerjiyi artırma vaatleri, piyasalar tarafından yakından izlendi.
DEĞERLİ EMTALALARA SATIŞ BASKISI
ABD’de açıklanan yüksek enflasyon verileri, değerli metaller üzerindeki satış baskısını artırdı. Altın ve gümüş gibi faiz getirisi olmayan varlıkların cazibesi, faiz indirim beklentilerinin belirsizliği ile azaldı. Gümüş, sanayi metali özelliği nedeniyle en fazla etkilenen ürün oldu.
İsviçre bankası UBS’in gümüş piyasasında daha düşük açık beklentisi oluşturması da fiyatlar üzerinde baskı yarattı. Değerli metallerde ons fiyatları, gümüşte yüzde 5,5, paladyumda yüzde 5,2, altında ve platinde yüzde 3,8 düştü.
BAZ METALLERDE KARMAŞIK GÖRÜNTÜ
Baz metallerdeki fiyatlamalar, jeopolitik arz riskleri ve Çin talebine ilişkin belirsizliklerle karmaşık bir seyir izledi. Hürmüz Boğazı’na dair belirsizlikler, bölgedeki lojistik akış ve arz endişeleri fiyatları destekledi.
Ancak, ABD’deki enflasyon verilerinin beklentileri aşması, sanayi metallerinde baskı görünmesine neden oldu. Alüminyumda, Körfez Bölgesi’ndeki üretim riskleri endişeleri fiyatları destekledi. Bakır fiyatları, arz darlığı nedeniyle destek bulsa da enflasyon sonrası kazançlarını kısıtladı.
Tezgah üstü piyasada bu hafta, çinko fiyatları yüzde 2,6, alüminyumda yüzde 1,9, kurşunda yüzde 0,3 ve bakırda yüzde 0,1 artarken, nikelde yüzde 1,9 geriledi.
ENERJİ EMTİALARINDA HÜRMÜZ ETKİSİ
Hürmüz Boğazı ile ilgili belirsizlikler, enerji emtialarındaki fiyatlamalarda belirleyici oldu. ABD-İran ateşkes sürecine dair gelişmeler, petrol piyasalarında jeopolitik risk primini artırdı.
ABD Başkanı Trump’ın İran’ın karşı teklifini kabul etmemesi, arz kesintileri endişelerini artırdı. Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) uyarıları da fiyatları destekledi; IEA, küresel petrol arzının 2026 yılında 3,9 milyon varil düşeceğini bildirdi.
Doğal gaz tarafında ise depolama verileri ve jeopolitik gerginlikler fiyatlamalarda etkili oldu; doğal gazın İngiliz termal birimi fiyatı yüzde 7,4, Brent petrolün varil fiyatı da yüzde 7,4 arttı.
TARIM EMTİALARIYLA İLGİLİ GÖRÜŞMELER
Tarım emtialarında haftanın genelinde karışık bir seyir izlendi. ABD-Çin ticareti üzerindeki olumlu gelişmeler, tarımsal ürünlerin piyasasında bir destek olan mesajlar yarattı.
Çin Ticaret Bakanlığı, tarafların tarım ticaretini artırmaya yönelik dört başlıklı uzlaşma sağladığını açıkladı. Ancak, ticaret geriliminin azalmasının kalıcı etkisinin olabileceği söyleniyor. Amerika’da buğday ve pirinç fiyatları artarken, mısır ve soya fasulyesi fiyatlarında düşüş kaydedildi.
Bu hafta, Intercontinental Exchange’te pamuk fiyatları yüzde 5,2, kahve fiyatları yüzde 3,3 düşerken, şekerde yüzde 0,6 artış görüldü. Kakaonun ton fiyatı ise yüzde 3,6’lık bir düşüşle tamamladı.
