9 Ocak itibarıyla, Schengen bölgesine kısa süreli giriş yapan AB dışı ülke vatandaşlarının en az yüzde 35’i yeni giriş prosedürüne tabi tutulmaktadır. Bu yeni süreç kapsamında, bu yolcuların ilk girişte parmak izlerini vermesi ve yüz fotoğraflarının çekilmesi zorunlu hale gelmiştir. Öncesinde bu oran yalnızca yüzde 10 civarındaydı. Sistemin, 10 Nisan’a kadar tam kapasiteyle uygulanması planlanmaktadır.
BEKLEME SÜRESİ YÜZDE 70 ARTTI
Yeni uygulama, havaalanı işletmecileri tarafından sert bir şekilde eleştirilmektedir. ACI Europe CEO’su Olivier Jankovec, EES’nin uygulanmasıyla beraber sınır kontrol sürelerinin ortalama yüzde 70 uzadığını ve yoğun saatlerde yolcuların 3 saate kadar uzayan kuyruklarla karşılaştığını ifade etti. Jankovec, 9 Ocak itibarıyla devreye giren yeni düzenlemenin mevcut sorunları daha da derinleştireceğini belirtti.
Brüksel Havalimanı da EES’nin bekleme sürelerini artırdığını ve ek personel ihtiyacını doğurduğunu aktardı.
KOMİSYON’A GÖRE KAOS YOK
Avrupa Komisyonu ise bu eleştirileri geri çeviriyor. İçişleri Sözcüsü Markus Lammert, sistemin tatil döneminde bile büyük sorunlar yaratmadan çalıştığını iddia ediyor. Lammert, “Yeni sistem sayesinde AB’ye kimin, ne zaman ve nereye girdiğini biliyoruz” dedi ve üye ülkelerin uzun kuyruk iddialarını doğrulamadıklarını dile getirdi.
BAZI ÜLKELER GERİ ADIM ATTI
Komisyonun açıklamaları, sektörün gerçekleriyle çelişmektedir. Portekiz, Aralık sonunda Lizbon Havalimanı’nda EES uygulamasını üç ay süreyle askıya aldı ve sınır kontrolüne asker takviyesi yaptı. Roma Fiumicino Havalimanı ise operasyonel koşulların “son derece zorlaştığını” ve yolcu işlemlerinin ciddi şekilde yavaşladığını bildirdi.
İspanya’daki otelcilik sektörü, İçişleri Bakanlığı’na başvurarak sınır kapılarında personel artışı talep etti. Ancak İspanyol yetkililer, sistemin “kuyruksuz” işlediğini savunuyor.
Paris’teki iki büyük havalimanını işleten ADP Grubu ise şu ana kadar belirgin bir kaos yaşanmadığını öne sürdü.
PASAPORT DAMGALARI KALKIYOR
EES ile birlikte, Avrupa Birliği pasaportlara damga vurma uygulamasını kaldırıyor. Bunun yerine, yüz taraması ve parmak izi alınması zorunlu hale geliyor. Bu sistem, daha önce birkaç kez ertelenmiş olup Eylül 2025’te Polonya’da test amaçlı olarak uygulanmaya başlanmış ve özellikle kara sınırlarında uzun kuyrukların oluşmasına neden olmuştur.
