Uzayda meydana gelen tehlikeli bir yakın geçiş, SpaceX’in Starlink mühendisliği başkan yardımcısı Michael Nicholls’un X (eski adıyla Twitter) üzerinden yaptığı paylaşımla gündeme geldi. Nicholls, bu tür olayların temel sebebinin uydu operatörleri arasındaki veri paylaşım eksikliği olduğunu belirtti.
Nicholls, “Uydu işletmecileri yörünge verilerini paylaşmadığında, uzayda tehlikeli derecede yakın geçişler yaşanabilir. Bildiğimiz kadarıyla, bu olayda herhangi bir çakışmayı önleyici koordinasyon yapılmadı” ifadelerini kullandı.
CAS Space, olay hakkında sorumluluk almadığını duyurdu. X platformundaki açıklamasında, tüm fırlatmalarının mevcut uydular ve enkazla çarpışmaları önlemek amacıyla yer tabanlı uzay farkındalık sistemleriyle yapıldığını belirtti. Şirket, olayın uydu ayrımından yaklaşık 48 saat sonra gerçekleştiğini ve görevin o ana kadar tamamlandığını öne sürdü.
UYDU SAYISI YILLAR GEÇTİKÇE KATLANARAK ARTIYOR
Bu olay, uydu sayısındaki hızlı artışın yarattığı riskleri bir kez daha ön plana çıkardı. 2023 yılında yaklaşık 2 bin 800 uydu fırlatılarak yeni bir rekor kırıldı. Uzmanlar, mevcut sayının önümüzdeki 10 yılda yüzde 190 artacağını tahmin ediyor. Bu artışın büyük bölümünü SpaceX’in Starlink projesi oluşturuyor.
Uzmanlar, bu tür yakın geçişlerin, ileride gerçek çarpışmalara yol açabileceği konusunda uyarıyor. Bir çarpışma sonucunda oluşacak uzay enkazı, yeni çarpışmaları tetikleyerek Kessler Sendromu olarak bilinen zincirleme felaket senaryosuna yol açabilir. Bu durum, yörüngenin bazı bölümlerinin kalıcı olarak kullanılamaz hale gelmesine neden olabilir.
Uzayda çalışan araçlar, GPS, hava durumu tahminleri ve finansal sistemler gibi günlük yaşamın temel hizmetlerini destekliyor. Ancak yörüngedeki yoğunluk arttıkça, bu hizmetler de risk altına giriyor. Uzmanlar, tüm uydu operatörlerinin yörünge verilerini düzenli olarak paylaşması ve çakışma önleyici protokoller oluşturması gerektiği görüşünde birleşiyor.
Nicholls, CAS Space’in açıklamasına yanıt olarak, hızlı geri dönüş için teşekkür etti ve “Gelecekte daha güçlü bir koordinasyon içinde çalışmayı sabırsızlıkla bekliyoruz” dedi.
