GÜNEY ÖZTÜRK
ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’yu devirmek amacıyla askeri ve ekonomik baskıları artırdı. “Tüm seçenekler masada” ifadesiyle Karayipler’e 15 savaş gemisi, 1 denizaltı, savaş uçakları ve binlerce asker gönderdi. ABD Güney Komutanlığı, bu askeri yığınağı “narkotik operasyonu” olarak nitelese de asıl hedefin Caracas yönetimi olduğu aşikardır.
CAN DAMARINI KESTİ
Trump’ın planı 2019’da harekete geçti. Venezuela Ulusal Meclis Başkanı Juan Guaido, “hileli seçimler” sonrası ABD’nin desteğiyle kendisini “geçici devlet başkanı” ilan etti. Trump, Kanada ve AB ülkeleriyle birlikte Guaido’yu tanıdı ve Maduro’nun meşruiyetini reddetti. Venezuela’nın devlet petrol şirketi PDVSA yaptırım listesine alınarak ülkenin gelir kaynakları sekteye uğratıldı.
ANKARA’DAN DESTEK
Türkiye ise bu süreçte farklı bir yol izledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Maduro’yu arayarak “Dik dur, halkının iradesine sahip çık” mesajını iletti. Dönemin Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Guaido’yu tanıyan ülkeleri “krizi körüklemekle” suçladı. Türkiye, ABD’nin uyguladığı yaptırımlara rağmen Caracas ile ticari ilişkilerini sürdürdü ve Venezuela altınını işleyen birkaç ülkeden biri oldu.
Erdoğan ve Maduro arasındaki dostluk, karşılıklı ziyaretlerle pekişti. Erdoğan, 2018 yılında Venezuela’yı ziyaret eden ilk Türk cumhurbaşkanı olurken; iki ülke arasında enerji, tarım ve gıda alanlarında anlaşmalar imzalandı. Maduro da aynı yıl Türkiye’ye gelerek Beştepe’deki görev değişikliği törenine katıldı. Bu, Türkiye’ye yapılan ilk Cumhurbaşkanlığı ziyaretiydi.
CARACAS HATTI
AKP içindeki bazı isimler, Caracas ile doğrudan temaslar yürüttü. TİKA aracılığıyla Venezuela’ya gıda yardımları yapıldı ve Türk Hava Yolları (THY) Caracas seferlerini artırdı. Türk şirketleri, altın ve gıda ticaretinde etkin rol aldı. Maduro yönetimi, Türkiye’yi “dost ülke” ilan etti ve bazı AKP’li isimlere devlet nişanı sundu. Ancak 2024 sonrasında ilişkilerde belirgin bir duraksama gözlemlendi.
GÜNDEMLERİNDE YOK
Trump yeniden adaylık sürecinde Maduro’ya yönelik tehditlerini tazeliyor ve “rejimi devireceğiz” söylemini öne çıkarıyor. Bununla birlikte, Ankara’da sessizlik hâkim. Erdoğan yönetimi, 2025 yılı itibarıyla hâlâ “egemen devletlere müdahale edilemez” ifadesini savunuyor. Ancak Washington ile normalleşme çabaları çerçevesinde Maduro dostluğu geri planda kalmış durumda.
En büyük savaş gemisi bölgede
Washington Post, ABD’nin 10 bin askeri Venezuela yakınlarında görevlendirdiğini duyurdu. Dünyanın en büyük uçak gemisi olan USS Gerald R. Ford da Karayipler’e yöneltilmiş durumda. Uydu görüntüleri, ABD’ye ait F-35 savaş uçaklarının Porto Riko’da konuşlandığını ortaya koyuyor.
Trump’tan tehdide devam: Günleri sayılı
Trump, Venezuela’ya yönelik savaş tehditlerini sürdürüyor. CBS televizyonundaki bir programa katılan Trump, Nicolás Maduro’nun “günlerinin sayılı olduğunu” belirtti. ABD’nin Venezuela ile savaşa girip girmeyeceği sorusuna Trump, “Bize karşı çok kötü muamele yapıyorlar; sadece uyuşturucu değil, ülkemize yüz binlerce istenmeyen kişi bırakıyorlar” cevabını verdi. Bu açıklamanın ardından, Savaş Bakanı Hegseth, Karayipler’de bir tekneye saldırı düzenlendiğini bildirdi.
