Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ve ABD Başkanı Donald Trump, geçtiğimiz hafta Cuma günü haritalarla kaplı bir masanın önünde bir araya geldi. Trump, 3 yıldır süren savaşta Ukrayna’nın kaybettiğini ifade ederek “Bu savaş bitti, kaybettin!” dedi. Zelenski, Trump’ın bu sözlerine karşı çıkarak masanın üzerindeki haritalar üzerinden stratejileri açıklamaya çalıştı.
Trump, sert ve hakaret içeren bir dille yanıt vererek masadaki haritaları yere fırlattı ve “Ne bileyim ben kırmızı hattı! Hiç orada bulunmadım!” diye haykırdı. ABD Başkanı, Rusya’nın güçlü bir ekonomik durumu olduğunu iddia ederek, “Bu şey savaş bile değil, özel operasyon! Eğer isterse Putin seni yok eder!” şeklinde ifadelerde bulundu. Zelenski, bu sözlere bir yanıt veremedi.
Trump ve Zelenski Arasındaki Gerilim
The Financial Times’a göre, Zelenski ve Trump arasındaki basına kapalı toplantı, adeta yüksek sesli bir tartışmaya dönüştü. Zelenski ve ekibi Beyaz Saray’dan uzun menzilli Tomahawk füzeleri talep etmek üzere gelmişti, ancak Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile iletişimi doğrultusunda bu isteği geri çevirdi.
Basına kapalı görüşme, Şubat ayında yaşanan tartışmalı görüşmeyi hatırlattı. Avrupa’daki yetkililer, Trump’ın Putin’in sözlerini little kelimesi kelimesine tekrarladığını bildirdi. Beyaz Saray ve Kiev, konu hakkında henüz bir açıklama yapmadı; ancak Trump, Fox News’e verdiği röportajda, “Putin bir şeyler alacak, bazı bölgeleri kazandı” dedi ve bu açıklaması, önceki “Ukrayna tüm topraklarını geri kazanabilir” ifadesiyle çelişiyor.
Putin’den Yeni Teklif
Geçtiğimiz hafta, Putin, Trump’a yeni bir teklif sundu. Buna göre, Ukrayna’nın Donbas’ın tamamını terk etmesi karşılığında Rusya’nın Herson ve Zaporijya’dan çekileceği belirlendi.
Putin’in bu teklifi, ağustosta Alaska’daki son görüşmeye kıyasla küçük bir taviz olarak değerlendiriliyor. O toplantıda, Putin, Ukrayna’nın Donbas’ı bırakması halinde cephe hattının diğer bölgelerinde ateşkesi kabul edeceğini ifade etmişti. Ancak Kiev, tamamen Donbas’tan çekilmeyi kesin olarak reddediyor ve Ukrayna, 2022’de başlayan işgalin ardından Rusya’nın bölgeyi ele geçiremediğini vurguluyor.
Ukrayna Parlamentosu Dışişleri Komisyonu Başkanı Oleksandr Merezhko, “Donbas’ı savaşmadan vermek, toplumumuz için kabul edilemez, Putin bunun farkında” dedi. Merezhko, Putin’in amacının daha fazla toprak elde etmek değil, Ukrayna’nın birlik yapısını içeriden zayıflatmak olduğunu belirtti.
Avrupa’daki üç yetkili, Trump’ın görüşmelerde sürekli Putin’in argümanlarını tekrarladığını ve Zelenski’yi Rus teklifini kabul etmeye zorladığını doğruladı. Görüşme sonrası Avrupa başkentlerinde umutların azaldığı, ancak liderlerin yeni adımlar için hazırlıklara başladığı ifade ediliyor.
