Alman MAN motorları, yaptırımlara rağmen Rus FSB devriye botlarında kullanılıyor
Rusya, Batı yaptırımlarını aşarak Almanya merkezli MAN firmasına ait en az altı adet gemi motorunu temin etti. Motorlar, Rusya Federal Güvenlik Servisi’ne (FSB) bağlı sınır devriye botlarında kullanılmak üzere Project 12200 “Sobol” sınıfı botlara monte edildi. Soruşturma, söz konusu motorların Türkiye ve Hong Kong üzerinden dolaşarak St. Petersburg’daki Alman Tersanesi’ne ulaştırıldığını ortaya koydu.
Alman Süddeutsche Zeitung gazetesinin yürüttüğü kapsamlı bir araştırmaya göre, Rusya’nın Batı yaptırımlarını delmek için kurduğu tedarik ağı, Türkiye’deki Vicem Yachts tersanesi ile Hong Kong merkezli Hongkong Pokwing ve Scorpion’s Holding Group şirketlerini kapsıyor. Vicem Yachts, motorları MAN’ın bölgesel ofisinden satın alırken, motorların Türkiye’de kalacağına ve Rusya’ya yeniden ihraç edilmeyeceğine dair taahhüt verdi. Ancak motorlar, Hong Kong üzerinden geçtikten sonra konteynerlerle St. Petersburg’a ulaştı.
Rusya’nın bu motorları temin ettiği ana tedarikçi, St. Petersburg merkezli TPO “Kronstadt” firması oldu. Finansal belgelere göre, Alman Tersanesi, Kronstadt’a 760 bin avro öderken, Hongkong Pokwing ise Kronstadt’tan 37 milyon ruble aldı. Motorların FSB sınır devriye botlarına entegre edildiği Project 12200 “Sobol” sınıfı botlar, Rusya’nın deniz sınırlarını koruma ve askeri lojistik operasyonlarında kullanılıyor.
Bu durum, Avrupa ihracat kontrol mekanizmalarının Rusya’nın askeri-endüstriyel kompleksine kritik teknoloji akışını engellemekte ne kadar yetersiz kaldığını bir kez daha gözler önüne seriyor. Yaptırımların resmi olarak genişletilmesine rağmen, bir dizi aracı firma sayesinde Rusya, Batı teknolojisine erişimini sürdürüyor. Araştırmada, motorların çalıştırılması ve devreye alınması için gerekli olan yazılım ve mühendislik hizmetlerinin de yasa dışı yollarla Rusya’ya ulaştığı belirtiliyor.
Soruşturma, Rus tersanelerinin Avrupa menşeli motorlara olan bağımlılığının, yerli eşdeğerlerinin bulunmaması nedeniyle kritik olduğunu vurguluyor. Bu bağımlılık, Rusya’yı sahte sözleşmeler ve paravan şirketler aracılığıyla uluslararası lojistik ağlar kurmaya itiyor. Avrupa Birliği’nin, Rusya’ya yeniden ihracatı önlemek için gümrük denetimlerini sıkılaştırması ve son kullanıcı izleme mekanizmalarını güçlendirmesi gerektiği ifade ediliyor.
Uzmanlar, mevcut yaptırım rejiminin yalnızca kâğıt üzerinde etkili olduğunu, Kremlin’in bu tür gölge ağlar sayesinde Batı teknolojisine erişmeye devam ettiğini belirtiyor. Avrupa’nın, Rus askeri-endüstriyel kompleksine teknolojik besleme sağlayan TPO “Kronstadt” gibi şirketlerin faaliyetlerini durdurmak için acil önlemler alması isteniyor.
