ABD’DEN İRAN’A YENİ YAPTIRIM TEHDİDI
ABD, İran’ın kısıtlı olarak geçişlere izin verdiği Hürmüz Boğazı’nda tüm geçişleri kapatacağını duyurdu. Başkan, “İran gemileriyle birlikte yasa dışı ücretler ödeyen tüm gemilerin hedefte olacağını” belirtti. Ancak, bu yaptırımların nasıl uygulanacağı konusunda belirsizlik sürüyor.
Hürmüz Boğazı’ndan çıkacak bir geminin İran’a para ödeyip ödemediğini kanıtlamanın imkansız olduğu aktarılıyor. ABD, gelişmeleri değerlendirmek zorunda kalarak geçişlerin fiyatlandırılması üzerinde öngörülerde bulunmakta. Ayrıca, gemilerin bağlı olduğu ülkeler de sorun teşkil ediyor.
Uzmanlar, ABD Başkanı’nın kırmızı çizgi olarak belirlediği “İran’a geçiş için para ödeyen gemileri hedef alma” tehdidinin pratikte uygulanabilir olmadığını ifade ediyor. FT’ye konuşan analist Jennifer Kavanagh, “Eğer gemi bir Körfez ülkesine ya da Fransız bayrağına sahipse, ABD ne yapacak?” şeklinde sorular yöneltti.
ABD’nin müttefiklerine ait bir gemiyi hedef almasının diplomatik bir kriz yaratabileceği ve petrol ihracatının yüzde 54’ünü Orta Doğu’dan alan Çin’in bir gemisinin hedef alınmasının ise savaş sebebi olabileceği vurgulandı.
İRAN’DAN CEVAP HAZIRLIĞI
İran, ABD’nin abluka tehdidine karşı hazırlıklarını yoğunlaştırıyor. Devrim Muhafızları, ablukanın uygulanması halinde Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının Körfez ülkeleri için ekonomik bir felaket yaratacağını belirtti. “İran limanlarının hedef alınması, geniş çaplı bir bölgesel tepkiyi tetikleyecektir” uyarısında bulundu.
İran Meclisi Ulusal Güvenlik Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, İran ordusunun ABD’nin tehditlerine karşı misilleme yapacağını açıkladı. “Bu girişim bir savaş olarak değerlendirilecektir ve buna karşılık vereceğiz” dedi.
Bununla birlikte, Körfez ülkelerinin gelişen hava savunma sistemleri ve alternatif boru hatları gibi stratejilerle etkisini azaltmaya çalıştığı belirtiliyor. Ayrıca, İran destekli Husi kontrolündeki Yemen’den Babülmendep Boğazı’nın kapatılması gibi senaryolar gündeme gelebilir.
Kızıldeniz’in Hint Okyanusu’na bağlandığı bu boğaz, dünya taşımacılığı açısından kritik önem taşıyor. Hürmüz Boğazı’nın ve Kızıldeniz’in etkisiz hale getirilmesi, küresel ekonomi için felaket senaryosu olabileceği ifade ediliyor.
İran hükümeti, Hürmüz Boğazı’nı açmak için mücadele verirken, ABD’nin herhangi bir saldırısına karşılık vermeye de hazır durumda. Böyle bir durumda deniz çatışması riski endişeleri artırıyor.
Komisyon Başkanı Azizi, “Yenilginizi kabul edin, savaşta kazanamadıklarınızı müzakere masasında talep etmeyin” ifadeleriyle, müzakerelerin gerekliliğine dikkat çekti.
