Uzun yıllar boyunca yatırımcılar, parasını güvenli bir limanda değerlendirmek için Amerikan Hazine bonolarını tercih ediyordu. Ancak son dönemde bu rolü altın devralmış durumda. Küresel yatırımcıların artan talebi, altın fiyatlarının rekor seviyelere çıkmasına yol açarken, The Wall Street Journal bu yükselişin ardındaki nedenleri inceledi.
Gazeteye göre, altın fiyatlarındaki artışın beş temel sebebi var.
DEĞER DÜŞME TİCARETİ
Yatırımcıların büyük bir kısmı, ABD doları ve diğer güçlü para birimlerinin değerini koruyup koruyamayacağı konusunda endişeli. Bu durum, altını ekonomik dalgalanmalara karşı bir değer saklama aracı haline getiriyor.
Eski Başkan Donald Trump’ın son dönemde attığı adımlar bu kaygıları artırdı. Trump, Venezuela’ya müdahaleye yönelik yetki vermesi, Adalet Bakanlığı üzerinden Fed Başkanı Jerome Powell’a faiz indirimine baskı yapması ve Avrupa’ya ek gümrük vergisi tehdidinde bulunmasıyla piyasalardaki belirsizliği derinleştirdi.
Wall Street’te “değer düşürme ticareti” olarak adlandırılan bu yaklaşım, hükümetlerin enflasyonu kontrol edememesi veya borç yükünü azaltamaması halinde küresel para birimlerinin değer kaybedeceği endişesine dayanıyor.
Trump’ın gümrük vergileri politikaları doları 2025’in ilk yarısında son 50 yılın en kötü performanslarından birine sürüklerken, yatırımcılar altına yönelmeye başladı. Fed’in hedef enflasyona rağmen faiz indirimine gideceği sinyalleri de altın fiyatlarını yukarı çıkardı.
Avrupa ve Japonya’daki artan borç yükleri ve genişlemeci politikalar bu süreci daha da destekledi. Japonya’da yaşanan tahvil satışları, uzun vadeli devlet tahvillerinin getirilerini rekor seviyelere taşıdı.
DÜŞÜK FAİZ ORANLARI
Fed’in faiz indirimleri, devlet tahvilleri ve nakit varlıkların getirisini düşürerek yatırımcıların altına yönelmesine sebep oldu.
2022’deki faiz artışları Hazine tahvillerini cazip hale getirirken, para piyasası fonlarındaki nakit miktarı 5,1 trilyon dolardan 7,7 trilyon dolara yükselmişti. Ancak faizlerin düşmesiyle bu araçlar cazibesini kaybetti.
Getiri sağlamayan altın, düşük faiz ortamında elde tutma maliyetinin azalmasıyla birlikte fiyatlar üzerinde artış potansiyeli sağladı. Goldman Sachs analistlerine göre, altın tutan borsa yatırım fonlarının ABD özel finansal portföylerindeki payı oldukça düşük seviyelerde kalıyor ve talep artışları fiyatlar üzerinde büyük etki yaratabiliyor.
MERKEZ BANKASI ALIMLARI
Merkez bankaları, altın fiyatları açısından kritik bir talep kaynağı olmaya devam ediyor. Uzun yıllar net satıcı olan merkez bankaları, 2010’dan bu yana net alıcı konumuna geçti ve 2022’de alımlar hız kazandı.
Batı’nın Rusya’ya uyguladığı yaptırımlar sonrası, Çin gibi Batı ile politik gerilim yaşayan merkez bankaları, erişimi sınırlı altın rezervlerine yöneldi. Polonya Ulusal Bankası gibi kurumlar da devlet borcu riski taşımayan varlıkları rezervlerine eklemeyi tercih ediyor.
Dünya Altın Konseyi’ne göre, merkez bankaları altını yalnızca fiyat performansı için değil, döviz rezervlerini çeşitlendirme ve koruma amacıyla da satın alıyor.
PAHALI HİSSELER
Altın fiyatları yükselirken, borsa endeksleri de tarihi zirvelere ulaştı. Ancak bu durum yatırımcılar açısından risk algısını artırıyor.
Hisse senetlerinin değerlemesinde kullanılan döngüsel olarak ayarlanmış fiyat-kazanç oranı, piyasaların son 100 yılda yalnızca bir kez daha bu kadar pahalı olduğunu gösteriyor. Bu dönem, 2000 yılındaki dot-com balonunun hemen öncesine denk geliyor.
Birçok büyük teknoloji şirketinin borsa endeksleri üzerindeki etkisi belirgin. Bu hisselerdeki sert düşüşler, yatırımcıların alternatif arayışına girmesine sebbiyet veriyor.
MOMENTUM
Altın fiyatlarının yükselişini sürdürmesinde momentum etkisi de büyük bir rol oynuyor. Tarihsel verilere göre, altın rallileri genellikle uzun ömürlü olma eğilimindedir.
Citi analistlerinin değerlendirmelerine göre, geçmiş yıllarda %20’nin üzerinde yükselen altın fiyatları, takip eden yıllarda da artışını sürdürmüştür. 2024’te %27 yükselen altın, 2025’te bu ivmeyi daha da güçlendirmiştir.
The Wall Street Journal’a göre, yatırımcıların güven arayışı, düşük faiz ortamı, merkez bankalarının artan alımları, pahalı hisse senetleri ve momentum etkisi, altını küresel piyasalarda yeniden ön plana çıkardı.
