Platin Zirvesinin İklim Değişimine Etkisi Araştırılıyor
Yeni araştırmalar, dünyanın son büyük soğuma dönemi olan Younger Dryas döneminin, platin zirvesiyle bağlantılı olabileceğini ortaya koydu. İlginç bir şekilde, bu zirve, yaklaşık 12 bin 870 ile 11 bin 700 yıl önce meydana gelen ve sıcaklıkların 15 °C düşmesine neden olan bu dönemle kesişiyor.
Daha önce, iklim değişikliğinin Kuzey Amerika’daki buzul erimelerinin okyanus dolaşımını bozmasıyla tetiklendiği düşünülüyordu. Ancak bazı bilim insanları, Dünya’ya bir kuyruklu yıldız veya asteroidin çarpmasının bu ani değişimi tetiklediğini öne sürdü.
2013 yılında Grönland’da yapılan buz çekirdekleri analizlerinde, platin seviyelerinin olağanüstü yüksek olduğu tespit edilmişti; ancak iridyum seviyeleri beklenenin altında kalmıştı. Bu durum, bazı araştırmacılara alışılmadık bir demir asteroidin söz konusu platin zirvesine neden olabileceği fikrini düşündürdü.
Almanya’daki Laacher See volkanik patlamasına ait örneklerin incelenmesi, platin ve iridyum oranlarının oldukça düşük olduğunu gösterdi. Platin zirvesinin, Younger Dryas’ın başlangıcından yaklaşık 45 yıl sonra gerçekleşmesi, volkanik olayın soğuma döneminin nedeni olamayacağını kanıtlıyor.
Uzmanlar, platin zirvesinin 14 yıl sürdüğünü ve bu sürecin ani bir çarpma ile değil, muhtemelen İzlanda’daki deniz altı volkanik patlamaları ile bağlantılı olduğunu belirtiyor. Bu patlamalar, atmosfere ağır metallerin ulaşmasına neden olabilir.
Benzer olaylar tarihi verilerde de görülmüştür. Örneğin, MS 8. yüzyıldaki Katla patlaması Grönland’da 12 yıl süren bizmut ve talyum zirvelerine yol açmıştı. Ayrıca, 10. yüzyıldaki Eldgjá patlaması da kadmiyum artışına sebep olmuştu.
Çalışmalarda, Younger Dryas’ın başlangıcında buz çekirdeklerinde görülen devasa sülfat zirvesinin, dönem içerisinde büyük volkanik patlamaların meydana geldiğini gösterdiği vurgulanıyor. Bu bulgular, iklim değişikliklerinin tetikleyicilerinin uzaydan gelen çarpma teorisinden ziyade, kuzey yarımküredeki volkanik aktiviteler olabileceğine işaret ediyor. İklim değişikliği hakkında daha derin bir anlayış, gelecekteki büyük olaylara yönelik hazırlıklarda kritik önem taşıyor.
