İklim değişikliği ve ormansızlaşmanın tehditleri altında bulunan Amazon yağmur ormanları ile ilgili dikkat çekici bir araştırma yayımlandı. Nature Plants dergisinde yer alan çalışmaya göre, atmosferdeki karbondioksit (CO₂) artışı, Amazon’da beklenmedik bir etki yarattı: Ağaçların büyüme hızı artış gösterdi.
BÜYÜMELERİ DURMUYOR
Tropikal ormanlar üzerindeki çalışmalara katılan yaklaşık 100 bilim insanının katkısıyla gerçekleştirilen araştırma, Amazon havzasındaki 188 farklı bölgede 30 yılı aşkın süredir ağaç gelişimini takip etti. Elde edilen bulgular, bu bölgelerde ağaçların her on yılda ortalama %3,2 oranında genişleme kaydettiğini ortaya koydu. Araştırmacılar, artan CO₂ seviyelerinin yarattığı “gübre etkisi”nin bu süreci tetiklediğini belirtiyor.
Cambridge Üniversitesi’nden Dr. Adriane Esquivel-Muelbert, son otuz yılda atmosferdeki CO₂ oranının %20 artığını vurgulayarak, “Bu artış, ağaçların çaplarını genişletmelerine ve biyokütlelerini artırmalarına neden oldu” dedi.
HAKİMİYET KURDULAR
Araştırmaya göre, büyüyen ağaçların sayısı artarken, küçük ağaçların sayısı ise azalıyor. Büyük ağaçlar, ışık ve su rekabetinde avantaj elde ederek orman kaynaklarını daha fazla kontrol ediyor. Bu durum, Amazon’un karbon depolama kapasitesinin güçlenmesine katkıda bulunuyor; çünkü daha büyük ağaç, daha fazla karbon depolayabiliyor.
Ancak uzmanlar, bu olumlu etkinin yalnızca dokunulmamış ormanlarda gözlemlendiğine dikkat çekiyor. Ormansızlaşmış bölgelerde bu büyüme etkisi kayboluyor. Dr. Rebecca Banbury Morgan, “Ağaçları kestikten sonra yerine diktiğimiz fidanlarla, doğal ormanın sağladığı karbon ve biyoçeşitlilik faydalarını elde edemeyiz” şeklinde önemli bir uyarıda bulundu.
Amazon’un geleceği, kasım ayında Brezilya’nın Belém kentinde yapılacak COP30 İklim Zirvesi’nde de tartışılacak. Araştırmacılar, Amazon’un insan kaynaklı iklim değişikliğiyle mücadelede kritik bir rol oynadığını bir kez daha vurguluyor.
Dr. Esquivel-Muelbert, “Bu sonuçlar, tropikal yağmur ormanlarının iklim değişikliğini azaltma çabalarımızda ne kadar önemli olduğunu gösteriyor” diyerek, uluslararası topluma güçlü bir mesaj vermiş oldu.
