Uçum, Yeni Anayasa Sürecine İlişkin Kritik Değerlendirmelerde Bulundu
Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Mehmet Uçum, “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun” üzerindeki tartışmaları ele aldı. Uçum, 7595 sayılı Kanun’a yönelik potansiyel Anayasa Mahkemesi başvurularından yeni infaz düzenlemesine kadar geniş bir yelpazede açıklamalarda bulundu.
Uçum, yeni anayasaya geçişin referandum şartını vurgulayarak, mevcut yasama döneminde bu sürecin tamamlanmasını olası görmediğini belirtti. “Türkiye muhtemelen bir sonraki yasama döneminde, yani 29. Dönem TBMM’si eliyle yeni anayasasını yapacaktır,” dedi.
Kanunun, 367 milletvekilinin teklifi ve 467 milletvekilinin kabul oyu ile kabul edilmesinin, soyut norm denetimi yoluyla Anayasa Mahkemesi’ne götürülme ihtimalini zayıflattığını ifade eden Uçum, başvuru için son tarihin 17 Ekim 2026 olduğunu hatırlattı. Somut norm denetimi yolunun ise her zaman açık olduğuna dikkat çekti.
Uçum, yasa için Anayasa’ya aykırılık iddialarını reddederek, “üstün yarar” kavramı çerçevesinde terörün sona erdirilmesi amacına vurgu yaptı. Eşitlik ilkesine dönük Anayasa Mahkemesi’nin daha önceki kararlarına atıfta bulundu. “Farklı hukuki durumda bulunan kişilere farklı kurallar uygulanabilir,” dedi.
“7595 Sayılı Kanun Emsal Oluşturmayacak”
Uçum, 7595 sayılı Kanun’un genel bir infaz talebi oluşturmak için kullanılmaması gerektiğini belirtti. Bu düzenlemenin yalnızca terörün tasfiyesi amacıyla hazırlanmış geçici bir düzenleme olduğunu ifade etti.
“7595 sayılı Kanun, müstakil ve geçici bir kanundur. Terörün tasfiyesi gibi önemli bir üstün yararı hayata geçirmek için düzenlenmiştir,” dedi. Uçum, bu kanundan yola çıkarak infaz hukukuna ilişkin genel taleplerin gündeme getirilmesinin isabetli olmadığını savundu.
İnfaz Reformu İhtiyacı
Uçum, 7595 sayılı Kanun’dan bağımsız olarak Türkiye’nin infaz sisteminde reform ihtiyacının gündemde kalabileceğini ifade etti. Cezaevlerindeki kalabalıklaşmanın bu gereksinimlerin başında geldiğini belirtti.
Uçum, bu tür bir düzenlemede FETÖ ve diğer terör örgütlerine yönelik sonuçlar doğuracak taleplere izin verilmemesi gerektiğini savunarak, “Meşruiyeti zedeleyecek hiçbir talebe olumlu yaklaşılmaz,” ifadesini kullandı.
Devlet ve Toplum Bütünleşmesi Üzerine
Uçum, kullanılan dilin devletle bütünleşme sürecine zarar verebileceğine dikkat çekerek, “Düşman” dili ile bu sürecin yürütülemeyeceğini vurguladı. “Artık bilinmelidir ki, yurt dışındakiler ‘sürgün’ değildir,” diyerek bu tür yaklaşımların yanlışlığını vurguladı.
Öcalan’a “Kesin İrade” Vurgusu
Uçum, terör ve şiddet siyasetinin gayrimeşru olduğunun altını çizerken, terör örgütü PKK elebaşı Abdullah Öcalan’ın “kesin iradesinin” dikkate alınması gerektiğini belirtti. Bu tür bir dilin tamamen terk edilmesi gerektiğini ifade etti.
Etnik Siyasete Dikkat Çekti
Öcalan’ın devletle bütünleşme perspektifinin etnik siyaseti dışladığını savunan Uçum, etnik siyasetin Türkiye’nin bütünlüğü önünde engel teşkil ettiğini ifade etti.
Demokrasi ve Hukuk Reformu İçin Öneriler
Uçum, “Terörsüz Türkiye”ye geçiş sürecinin demokratik siyaset alanını genişlettiğini belirterek, kapsamlı bir demokrasi ve hukuk reformunun şartlarının geçiş sürecinin tamamlanmasıyla oluşacağını ifade etti.
Komisyon Raporu Önemini Vurguladı
Uçum, Meclis tarafından hazırlanan komisyon raporunun bu süreçte önemli bir referans belge olabileceğini belirtti.
Yeni Anayasa İçin Referandum Zorunluluğu
Uçum, 7595 sayılı Kanun’un 467 oyla kabul edilmesinin yeni anayasa tartışmasını yeniden gündeme getirdiğini ancak bu çoğunluğun referandumsuz bir yeni anayasa için kullanılmasına karşı olduğunu kaydetti. “Yeni anayasa mutlaka referanduma sunulmalı ve halk tarafından onaylanmalıdır,” dedi.
29. Dönem TBMM’si İçin Beklentiler
Uçum, yeni anayasayı mevcut 28. Yasama Dönemi içinde tamamlamanın güç olduğunu vurgulayarak, bu sürecin 29. Dönem TBMM’si tarafından yürütüleceğini öngördü.
