Rusya’da sığır eti fiyatları, son bir yılda yüzde 15,6 artarak kilogram başına 744,9 rubleye ulaştı. Rosstat verilerine göre, bu artış sığır etini Rus tüketici sepetinde en hızlı yükselen gıda ürünü haline getirdi. Uzmanlar, büyükbaş hayvan sayısındaki düşüş ve ithalatın fiyatları dengeleyememesinin temel nedenler olduğunu belirtiyor.
Rusya’da sığır eti üretimi, diğer et türlerine kıyasla daha sermaye yoğun ve uzun bir süreç gerektiriyor. Rusperdpsoyuz Derneği İcra Direktörü Dmitri Vostrikov’a göre, bir broiler 35-40 günde, domuz 6-8 ayda kesim ağırlığına ulaşırken, bir boğanın yetiştirilmesi 14-18 ay sürüyor. Bu süre boyunca üreticiler yem, yakıt, veteriner ilaçları ve işçilik maliyetlerindeki artışla karşı karşıya kalıyor.
Üretim ve işgücü krizi
Ocak-Mart 2026 döneminde Rusya’da büyükbaş hayvan sayısı yıllık yüzde 3,9, sığır eti üretimi ise yüzde 5,7 azaldı. Sektör temsilcileri, bu düşüşün arkasında seferberlik süreçleri ve savunma sanayiine yönelik işgücü akışının olduğunu belirtiyor. Kırsal bölgelerdeki nitelikli işgücünün bir kısmı savaş bölgesine gönderilirken, bir kısmı da daha yüksek maaşlı savunma işletmelerine geçti. Hayvancılık işletmeleri mevcut personeli tutabilmek için ücretleri keskin şekilde artırmak zorunda kaldı. Bu durum, üretim maliyetlerini yıllık yüzde 15,6 yükselterek karlılığı düşürdü ve gıda enflasyonunu hızlandırdı.
Yaptırımların ve lojistik baskıların etkisi
Rusya’ya yönelik yaptırımlar ve finansal sistemin izolasyonu, sığır eti üretiminde hâlâ yüzde 70-80 oranında ithalata bağımlı olan teknolojik zinciri ciddi şekilde etkiledi. Yabancı veteriner ilaçları, yem katkıları ve yedek parçaların fiyatı, paralel ithalat ve artan aracı riskleri nedeniyle katlandı. Böylece Rus eti üretim maliyeti yüzde 20-30 arttı ve Belarus ile Güney Amerika’dan gelen daha ucuz ithalat karşısında rekabet gücü zayıfladı.
Öte yandan, Rus lojistiğinin ordu ihtiyaçlarına yönlendirilmesi ve Ukrayna insansız hava araçlarının yakıt altyapısına yönelik saldırıları, dizel yakıt fiyatlarında yerel kıtlıklara ve artışlara neden oldu. Sığır eti üretimi uzun büyüme döngüsü nedeniyle enerji fiyatlarına yüksek oranda bağımlı olduğundan, yakıt maliyetindeki artış doğrudan üretim maliyetine yansıyarak perakende fiyatlarını yukarı çekti.
Küçük üreticiler piyasadan çekiliyor
Kişisel yan tarım arazilerinde ve küçük çiftliklerde büyükbaş hayvan sayısı her yıl yüzde 3-5 azalıyor. Küçük oyuncular, büyük holdinglerle yem ve veteriner ilaçları konusunda rekabet edemiyor. Bu çiftliklerin piyasadan çekilmesi bölgesel arzı yok ederken, kırsal nüfusun gelir kaybına yol açıyor ve pazarın birkaç büyük işletme tarafından tekelleşmesine zemin hazırlıyor. Bu durum, perakende zincirlerine yüksek fiyat dayatma riskini beraberinde getiriyor.
Uzmanlar, sığır eti üretiminin hayvancılığın en maliyetli ve riskli alanı olmayı sürdürdüğünü vurguluyor. Sektördeki mevcut eğilimler devam ederse, Rus tüketicilerinin uygun fiyatlı sığırt etine erişiminin daha da kısıtlanması bekleniyor.
