Rusya’nın en büyük ekonomik merkezlerinde resmi işsizlik hızla artarken, Moskova’da işsiz olarak kaydedilenlerin sayısı bir yılda yüzde 70, Sverdlovsk bölgesinde yüzde 84 yükseldi. Moskova bölgesindeki artış ise farklı raporlarda yüzde 36 ile yüzde 38 arasında verildi. Rus medyasında 14 Ağustos 2026’da yayımlanan haberlerde, artışın özellikle ticaret ve lojistik sektörlerindeki daralmayla bağlantılı olduğu belirtildi.
Veriler, Rusya’daki iş gücü piyasasının bölgeler ve sektörler arasında aynı seyri izlemediğini gösteriyor. İşsizlik oranının en yüksek olduğu bölge yüzde 22,6 ile İnguşetya oldu. Buna karşılık Kaluga ve Nijniy Novgorod bölgelerinde resmi işsizlik oranı yüzde 0,9 seviyesinde kaldı. Bu bölgelerde devlet savunma siparişlerinin ekonomik faaliyet içindeki ağırlığı daha yüksek.
Başkent bölgesinde ticaret ve lojistik daralıyor
Moskova ve çevresindeki yeni işsizlerin yüzde 16’dan fazlasının daha önce toptan ve perakende ticaret ile lojistik alanlarında çalıştığı aktarıldı. Hanehalklarının satın alma gücündeki gerileme ve uluslararası tedarik zincirlerinde yaşanan sorunlar, sivil sektörün cirosunu düşürdü. Şirketler bazı satış noktalarını kapatırken personel sayılarını da yeniden düzenlemeye başladı.
Ticaret ve lojistikteki daralma, başkent bölgesindeki istihdam kaybının başlıca kaynaklarından biri olarak gösteriliyor. Pazarlama, danışmanlık ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren şirketler de projeleri kapatıyor, yatırım ve işletme bütçelerini azaltıyor. Ofis çalışanlarının sayısında düşüş yaşanırken, artan maliyetlerin bir bölümü ücret bütçesindeki kesintilerle karşılanıyor.
Konuyla ilgili değerlendirmeler [Br.az’ın haberinde](https://br.az/inworld/118963/uroven-bezraboticy-v-moskve-za-god-vyros-na-70/) yer aldı. Haberlere göre işletmeler, daha önce geçici durgunluk dönemlerinde çalışanlarını korumaya çalışıyordu. Şirketler, talebin kısa sürede toparlanması halinde yeniden personel bulmanın zor ve maliyetli olacağını düşünüyordu. Ancak iş dünyasındaki bu yaklaşımın giderek değiştiği, işletmelerin beklemek yerine doğrudan küçülmeye yöneldiği belirtildi.
Yüksek faiz sivil işletmeleri zorluyor
Uzmanların değerlendirmelerine göre işsizlikteki artışın nedenlerinden biri, Rusya Merkez Bankası’nın yüksek seviyede tuttuğu politika faizi. Enflasyonu sınırlamak amacıyla uygulanan yüksek faiz, sivil işletmeler için ticari krediyi pahalı ve erişimi güç bir finansman aracına dönüştürüyor. Kaynakta, enflasyon baskısının büyük askeri harcamalarla da bağlantılı olduğu ifade edildi.
Başkent bölgesindeki şirketler bu koşullarda yeni yatırımları ve günlük operasyon bütçelerini kısıyor. Bazı işletmeler projelerini sonlandırırken, bazıları personel azaltıyor veya çalışanları kısmi süreli çalışmaya geçiriyor. Maaş artışlarının dondurulması, primlerin azaltılması ve ücret dışı ödemelerin sınırlandırılması da şirketlerin maliyetleri kontrol etmek için başvurduğu yöntemler arasında sıralanıyor.
Şirket yöneticisi A. Hamitova’nın değerlendirmesine göre Rus şirketleri personel politikalarını toplu biçimde gözden geçiriyor. Daha önce duruş dönemlerinde çalışanlarını koruyan işletmeler, gelecekte ortaya çıkabilecek iş gücü açığından çekiniyordu. Hamitova, şirketlerin artık bu uygulamadan uzaklaşarak mevcut giderleri azaltmaya yöneldiğini belirtti.
Resmi ortalama bölgesel farkları gizliyor
Rusya’daki resmi işsizlik oranı yüzde 2,2 olarak veriliyor. Ancak bu ortalama, bölgeler arasındaki büyük farkları ve istihdamın kamu savunma harcamalarıyla şekillenen yapısını tek başına göstermiyor. İnguşetya’daki yüzde 22,6’lık oran ile savunma siparişlerinin etkili olduğu Kaluga ve Nijniy Novgorod’daki yüzde 0,9’luk oran arasındaki fark, iş gücü piyasasındaki bölgesel ayrışmayı ortaya koyuyor.
Rusya İş Araştırmaları Tüm Rusya Bilimsel Araştırma Enstitüsü Genel Müdürü V. Smirnov ise işsizlikteki artışın şimdilik ülke geneline yayılmış bir nitelik taşımadığını söyledi. Verilere göre işsizlik 51 bölgede geriledi, 15 bölgede ise değişmedi. Bununla birlikte 2026’nın sonuna kadar Rusya’daki işsizlik oranının yüzde 2,4 ile yüzde 2,5 aralığına çıkabileceği öngörülüyor.
Kaynakta, resmi göstergelerin iş gücü piyasasındaki bozulmayı sınırlı yansıtabileceği değerlendirmesi de yer aldı. İşletmelerin doğrudan toplu işten çıkarmalar yerine primleri kısmaları, ücretleri dondurmaları ve çalışanları kısmi istihdama geçirmeleri, kayıtlı işsizlik oranındaki artışı yavaşlatabilir. Bu durumda hanehalklarının karşı karşıya kaldığı temel sorun, işsizliğin ani sıçramasından çok reel gelirlerdeki gerileme olabilir.
Nitelik uyuşmazlığı iş gücü açığını artırıyor
Rusya’daki mevcut tabloda işten çıkarılanlar ağırlıklı olarak ofis çalışanları, pazarlama ve analiz uzmanları, bilişim personeli ile hizmet sektörü çalışanlarından oluşuyor. Kaynakta, yabancı şirketlerin Rusya’dan ayrılmasının da bu alanlardaki istihdamı etkilediği belirtildi.
Aynı dönemde askeri üretimle bağlantılı fabrikalarda işçi, inşaat sektöründe çalışan ve kamyon şoförü açığı yaşandığı aktarılıyor. Eğitim düzeyi, uzmanlık, çalışma koşulları, ücretler ve coğrafi konum arasındaki farklar, ofis çalışanlarının savunma sanayisindeki boş pozisyonlara kısa sürede geçmesini engelliyor. Böylece bazı büyük kentlerde hem iş gücü açığı hem de işsiz sayısındaki artış aynı anda görülüyor.
Mobilizasyonun sonuçları, uzmanların göçü ve çalışanların askeri üretim kompleksine yönelmesi de sivil sektörün kullanabileceği iş gücünü azaltan unsurlar arasında sayıldı. İşletmelerin boşta kalan personeli korumaktan vazgeçmesi, ücret ve istihdam üzerindeki baskıyı artırıyor. Ticari gelirlerdeki düşüşün personel giderlerinde kesintiye yol açması, tüketici talebinin toparlanmasını da zorlaştırabilecek bir süreç olarak kaynakta ele alındı.
Rosstat verileri ve Rus medyasına yansıyan değerlendirmeler, işsizlik oranının ülke genelindeki ortalamadan çok bölgesel ve sektörel farklarla izlenmesi gerektiğine işaret ediyor. Rusya’daki istihdam göstergeleri, 2026’nın ikinci yarısında yeni verilerle takip edilmeye devam edecek.
