Rusya’nın Uzak Doğu bölgesindeki Luchogorsk kasabasında bulunan Primorskaya Termik Santrali’nde yaklaşık 60 işçi, maaşlarının gecikmesi nedeniyle çalışmayı durdurarak greve gitti. Newsbox24’ün Telegram kanalında 10 Ekim 2025’te paylaşılan bilgiye göre, işçiler yüklenici firma tarafından ödenmeyen maaşları protesto etmek amacıyla tesis sahasından ayrılmadı.
İşçiler tesiste gecelemeye başladı
Kaynaklara göre, çoğunluğu kaynakçı, elektrikçi ve montajcı olan işçiler birkaç gündür santral sahasında gecelemeye devam ediyor. Protestocular, resmi olarak işverene bildirimde bulunduklarını ve Rusya İş Kanunu’nun 142. maddesi uyarınca maaş ödemeleri 15 günü geçtiğinde iş durdurma hakkına sahip olduklarını belirtti. Çalışanlar, yüklenici şirketin yaşadığı mali sorunların kendi maaşlarını ilgilendirmediğini vurguluyor. Bazı işçiler başka işverenlere geçerken, bir kısmı santral alanında kalmayı sürdürüyor; birkaç kişi ise çatıda bekleyişini sürdürüyor.
Primorskaya GRES: stratejik öneme sahip tesis
Primorskaya GRES, Primorskiy Krayı’nın toplam enerji tüketiminin yaklaşık yarısını karşılayan bölgedeki en büyük termik santraldir. 2020 yılına kadar RusHydro’ya ait olan tesis, daha sonra Sibirya Üretim Şirketi’nin (SGK) yönetimine geçti. 2022’de başlatılan modernizasyon programının 2026 yazında tamamlanması planlanıyor. Savaş sonrası artan maliyetler nedeniyle projenin bütçesi 28 milyar rubleden 70 milyar rubleye yükseldi. SGK, iş gücü sıkıntısı ve ekipman maliyetlerindeki artışı bu yükselişin nedeni olarak açıkladı. Modernizasyon tamamlandığında tesisin 6.500 saat çalışma kapasitesine ulaşması, Çin’e elektrik ihracatı yapabilmesi ve yeni enerji yoğun üretimleri beslemesi öngörülüyor.
Sosyal sözleşme çatırdıyor
Uzmanlar, bu olayın sadece yerel bir iş anlaşmazlığı olmadığını, Rusya’daki daha geniş bir yapısal sorunun parçası olduğunu belirtiyor. Ülkede “mobilizasyon önceliği” adı altında sosyal hakların giderek sembolik hale geldiği, sendikaların ise etkisini yitirdiği ifade ediliyor. Bu durumun, işçilerin gelir kaybı yaşamasına ve “borç karşılığı çalışma” gibi pratiklerin yaygınlaşmasına yol açtığı vurgulanıyor. Promrazvedka’nın haberine göre, bazı yüklenici firmaların kasıtlı olarak alt yüklenicileri ödemeyip mali sorumluluğu daha zayıf halkalara, yani çalışanlara devrettiği iddia ediliyor.
Yeni ekonomik model: düşük ücret, yüksek istihdam
Primorskaya’daki kriz, Rusya’nın savaş sonrası ekonomisinde oluşan yeni bir modelin göstergesi olarak görülüyor. Artan yaptırımlar ve kaynak kıtlığı, büyük şirketleri mali açıklarını işçiler üzerinden kapatmaya itiyor. Devlet düzeyinde düşük verimlilik ve düşük maaşla “yüksek istihdam” korunurken, ücret gecikmeleri işsizliğe alternatif haline getiriliyor. Uzmanlar, ekonomik gerilemenin devam etmesi halinde ülkenin hem maaş krizinden hem de iş gücü sıkıntısından “doğal yolla” kurtulabileceğini, çünkü çalışacak alanların giderek azalacağını belirtiyor.
Beklenen soruşturmalar
Kulislerde, bölgedeki güvenlik güçlerinin olası mali usulsüzlükleri incelemeye hazırlandığı konuşuluyor. Primorskaya GRES’teki durumun, alt yüklenici firmaların kasıtlı olarak sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve ödemeleri durdurmasıyla ortaya çıkan “yırtıcı dış kaynak kullanımı” modeline benzediği öne sürülüyor. İddiaya göre, başlıca sorumluların bazıları soruşturma öncesi bölgeden ayrıldı.
İşçilerden bir mesaj: “Yasalar bizim yanımızda”
Santral işçileri, grevlerinin politik değil, yasal bir direniş olduğunu vurguluyor. Onlara göre mesele, yalnızca maaş almak değil; emeklerine değer verilmesini sağlamak. Luchogorsk’taki bu protesto, Rusya’nın enerji sektöründe işçilerin yıllar sonra ilk kez yasal haklarını toplu biçimde savunduğu bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
