Yüksek üretim maliyetleri ve bu yıl etkili olan şap hastalığı, Türkiye’nin hayvancılık sektöründe ciddi iflas sinyalleri veriyor. Aile işletmeleri tarafından ağırlıklı olarak yürütülen süt hayvancılığında, üreticiler küçülme uyarıları yaparken, birçok kişi hayvanlarını satışa çıkartmak zorunda kaldı. Özellikle tanınmış bir satış platformunda son saatlerde, ‘satılık inek cinsleri’ başlığı altında 1.093 ilan yer alıyor ve buzağı, inek ve sığır satışları dikkat çekiyor.
KREDİ KARTINA TAKSİTLİ SATIŞ
Üreticiler, hayvanlarına 35 bin TL’den başlayan fiyatlar biçerken, ilana çıkan hayvanlar Ankara’dan Balıkesir’e, Tekirdağ’dan Kars’a kadar her ilden görülebiliyor. Bazı üreticiler hayvanlarını toplu şekilde satışa sunarken, 10 adede kadar yapılan satışlarda fiyat 900 bin ile 1 milyon TL arasında değişebiliyor.
İlgili sayfa her yenilendiğinde ilan sayısının arttığı gözlemleniyor. Çiftliklerini kapatma gerekçesiyle hayvanlarını satışa çıkaran üreticilerin yanı sıra, Bursa’da askere gideceği için hayvanlarını satmak isteyenler de bulunuyor.
Bir çiftçi, ilanında “Üreticiden 68 adet A kalite taze buzağılı süt ineklerim satışta. İstediğiniz kadar alabilirsiniz, pazarlık vardır, krediye uygundur ve kredi kartına 6/12 taksit imkanı mevcuttur” şeklinde bilgi verdi. Başka bir üretici ise bankaya uygun kredi imkanı sunduğunu belirtti.
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, Haziran 2025 itibarıyla büyükbaş hayvan kategorisinde sığır sayısı 17 milyon 30 bin, koyun sayısı 47 milyon 15 bin ve keçi sayısı 11 milyon 191 bin olarak kaydedildi.
Üreticinin üretmeye takati kalmadı
Adana Çiftçiler Birliği Başkanı Mutlu Doğru, sosyal medya üzerinden yaptığı değerlendirmede çiğ süt fiyatlarını eleştirdi. Doğru, “USK tarafından aralık ayı çiğ süt üretim maliyeti 19.08 TL olarak açıklandı ama çiğ süt satış fiyatı hâlâ 19.60 TL’de sabit kalıyor. Şap hastalığı nedeniyle büyük zarar gören üretici, fiyatların yükselmesini bekliyor ama bu muhtemelen ocak ayına kadar sürecek. Yeni fiyatın uygulamaya konulması 1 Ocak’tan itibaren başlarsa umarım üreticilerin yeniden üretime devam etmesine olanak sağlar, aksi takdirde çiftçinin üretim için nefesi kalmayacak” dedi.
Yasaya rağmen çiftçinin keçisi bile haczediliyor
Türkiye tarımında tablo her geçen gün kötüleşiyor. İcra işlemleri kapsamında çiftçilerin traktörleri bile haczedilirken durumu değerlendiren CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, borçlu çiftçilerin ahırındaki inek ve keçilerinin bile hacize uğradığını bildirdi. Gürer, “Şu anda 10 binden fazla tarım arazisi, bine yakın traktör ve hayvanlar haciz ediliyor” şeklinde konuştu.
Öte yandan, çiftçiyi borç bataklığına sürükleyen iktidar, yasaları da uygulamaktan kaçınıyor. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 82. maddesine göre, çiftçilerin tarımsal faaliyetlerini sürdürmek için kullandıkları traktörlerin haczedilemeyeceği belirtilmesine rağmen, bu yasaya uyulmadığı gözlemleniyor.
