Jeopolitik gelişmeler ve iklim koşulları, emtia piyasasında arz kaygılarını artırarak özellikle tarım ürünlerinde belirgin fiyat artışlarına yol açıyor.
Mısırın kile başına fiyatı, uluslararası piyasalarda El Nino hava olayının etkisi, kurak hava koşulları ve Rusya-Ukrayna savaşından kaynaklanan jeopolitik riskler nedeniyle 5,2425 dolara yükselerek son üç yılın en yüksek seviyesini gördü.
MISIR FİYATLARI SERT ARTTI
Tahıl grubundaki fiyat hareketleri dikkat çekerken, mısır fiyatlarındaki sert artış ön plana çıkıyor.
Chicago Ticaret Borsası’nda işlem gören mısırın kile başına fiyatı, El Nino’nun etkileri, kurak hava koşulları ve Rusya-Ukrayna savaşının yarattığı jeopolitik riskler sebebiyle 5,2425 dolara yükselerek 3 yılın zirvesine ulaştı.
Mısır fiyatı, 31 Temmuz 2023 tarihinde 5,2450 doları görmüştü.
Temmuz ayının sonuna göre yüzde 11’in üzerinde artan mısır fiyatı, 31 Aralık 2025 tarihine kadar yüzde 17’nin üzerinde bir yükseliş kaydetti.
Mısır fiyatları daha sonra 5,18 dolar seviyelerinde dengelendi.
ABD’deki mahsul verilerine ilişkin artan endişeler, arzın daralacağına dair beklentileri güçlendirdi ve mısır fiyatlarının 3 yılın zirvesini görmesinde etkili oldu.
ABD’NİN MISIR İHRACATI YÜKSELDİ
ABD’nin mısır ihracatındaki artış, fiyatlardaki yükselişi destekliyor.
ABD’nin mısır üretim bölgelerinde devam eden sıcak ve kurak hava koşulları ile Avrupa’daki olumsuz hava durumu ve Ukrayna’dan yapılan tahıl sevkiyatlarındaki aksaklıklar, mısırın küresel arzı konusunda endişeleri artırıyor.
ABD’nin orta batısındaki mısır hasadının, daha önce beklenenden daha düşük olduğu görülüyor.
RUSYA-UKRAYNA SAVAŞI LOJİSTİĞİ AKSATTI
Rusya ve Ukrayna’nın karşılıklı nakliye rotalarına yönelik saldırıları, tahıl ihracatını durma noktasına getirdi.
Emtia piyasasında işlem gören tarım ürünlerinde risk, giderek iki yönlü hale geliyor. Hava koşulları üretimi tehdit ederken, jeopolitik aksaklıklar mevcut mahsulün tüketicilere ulaştırılmasını tehlikeye atıyor. Enerji ve gübre maliyetlerinin halihazırda yüksek olması, ek arz şoklarını telafi etme marjını giderek daraltıyor.
Diğer yandan, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz artıracağına yönelik öngörülerin gücünü kaybetmesi ve dolara talebin azalması, emtia piyasasını olumlu yönde etkiliyor.
MISIRDA EL NİNO ETKİSİ GÖRÜLÜYOR
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, El Nino’nun etkilerine dair açıklamalarda bulundu. Ergezen, bu etkinin özellikle Güney Amerika, Güneydoğu Asya ve Avustralya’da hissedildiğini, kısmen de olsa ABD ve Avrupa’daki etkilerin de belirtildiğini ifade etti:
“Batı Afrika’da da ciddi etkilerini görüyoruz. Bu çerçevede, Brezilya, ABD ve Güneydoğu Asya’da mısır rekoltesinin azalacağı endişesi var. El Nino etkisi nedeniyle Brezilya ve ABD’deki mısır üretiminde düşüşler yaşanabilir. Bu düşüş tahminleri gerçekleşmeye başladı.”
PETROL FİYATLARI DA ETKİLİ
Ergezen, mısır fiyatlarındaki artışta petrol fiyatlarının da etkili olduğunu belirtti.
Yüksek petrol fiyatları, biyodizel üretiminde kullanılan mısıra olan talebi artırıyor. Dünyada üretilen mısırın yaklaşık yüzde 60’ı endüstriyel alanda kullanılıyor. El Nino ve petrol fiyatlarındaki etkilerin birleşmesi, mısır fiyatlarında yukarı yönlü hareketlenmelere yol açıyor. Ergezen, “El Nino etkisi önümüzdeki senenin başına kadar kesin gözüyle bakılıyor. Eğer petrol fiyatları bu seviyelerde kalmaya devam ederse, mısırda yukarı yönlü fiyatlamalar görülebilir” dedi.