Rusya’ya bağlı Başkurdistan Cumhuriyeti yönetimi, petrol şirketi Başneft’te elinde kalan hisseleri Rosneft’e satmayı planlıyor. Cumhuriyet Başkanı Radiy Habirov’un 13 Ağustos 2026’da yaptığı açıklamaya göre satıştan elde edilecek gelir, bölgenin bazı mali yükümlülüklerinin karşılanması ve yeni projeler üzerinde çalışılması için kullanılacak. Açıklamanın ardından Başneft’in imtiyazlı hisseleri yüzde 6 geriledi; gün içindeki kayıp yüzde 8,6’ya kadar çıktı.
Başkurtdistan Maliye Bakanlığı verilerine göre cumhuriyet bütçesi 2026’nın ilk yarısında 17,1 milyar ruble açık verdi. Bu tutar, yılın tamamı için öngörülen bütçe açığının yüzde 70,7’sine denk geliyor. Habirov, satış kararını açıklarken bölgenin mali yükümlülüklerini yerine getirmek ve yeni tesisler için kaynak yaratmak istediklerini söyledi.
Rosneft ve Başkurdistan en büyük ortaklar
Başneft’in en büyük iki ortağı Rosneft ile Başkurdistan yönetimi. Şirketin faaliyetleri arasında Ufa’nın kuzeyindeki büyük petrol işleme ve petrokimya kompleksi bulunuyor. Başneft-UFNPZ, Başneft-Ufaneftehim ve Başneft-Novoyl tesislerinden oluşan kompleksin toplam yıllık işleme kapasitesi 23,5 milyon ton olarak veriliyor.
Rosneft, Başneft’in sermayesinin yüzde 57,66’sını kontrol ediyor. Başneft-Invest’in payı ise yüzde 4,41 düzeyinde. Başkurdistan yönetimi 2026’nın ortasına kadar şirkette 25 artı 1 hisseden oluşan bloke edici payı elinde tutuyordu. Bu paket, 44,4 milyon hisseden meydana geliyordu; bunun 38,1 milyonu adi, 6,3 milyonu imtiyazlı hisseydi.
Başkent yönetiminin kalan hisseleri de satması halinde cumhuriyetin Başneft’teki ortaklığı sona erecek. Ancak açıklanan bilgilerde ikinci satışın toplam bedeline ilişkin bir rakam yer almadı.
İlk satış haziran ayında yapılmıştı
Başkurdistan’ın Başneft’teki payının ilk bölümünü sattığı bilgisi haziran ayının başında cumhuriyet hükümeti tarafından duyurulmuştu. Başbakan Andrey Nazarov, söz konusu işlemin 14,8 milyar ruble karşılığında gerçekleştirildiğini açıklamıştı.
Yeni satış planı, bölgesel bütçenin gelir ve gider dengesinin yeniden gündeme geldiği bir dönemde açıklandı. Habirov, elde edilecek paranın öncelikle mevcut yükümlülüklerin kapatılmasına ve daha sonra yeni projelerin başlatılmasına yönlendirileceğini belirtti. Bölge yönetiminin açıklamasında, Başneft’teki kalan payın hangi tarihte ve hangi yöntemle devredileceğine ilişkin ayrıntı verilmedi.
Satış haberinin piyasadaki ilk etkisi Başneft hisselerinde görüldü. İmtiyazlı hisselerdeki düşüş gün içinde yüzde 8,6’ya ulaştı ve seansın ilerleyen bölümünde kayıp yaklaşık yüzde 6 seviyesinde kaldı. Piyasa tepkisi, bölgesel yönetimin şirketteki kalan payına ilişkin belirsizliğin sona ermesiyle birlikte ortaya çıktı.
Bölgesel bütçeler üzerindeki savaş harcamaları
Paylaşılan bilgilere göre Rusya’daki bölgesel yönetimler, Ukrayna’ya karşı sürdürülen savaşla bağlantılı çeşitli harcamaların bir bölümünü üstleniyor. Bu kalemler arasında sözleşme imzalayanlara yapılan ödemeler, bölgesel yönetimlerin katılımıyla oluşturulan gönüllü birliklere verilen destek ve ekipman alımları bulunuyor. Savaşta görev alan personel ile ailelerine yönelik sosyal destek, ödeme ve muafiyetler de bölgesel bütçelerde yer alıyor.
Başkortostan bütçesinde yılın ilk yarısında oluşan 17,1 milyar rublelik açık, Başneft’teki pay satışının mali boyutunu öne çıkarıyor. Bununla birlikte, yönetimin açıklamasında satış gelirinin hangi harcama kalemlerine ne ölçüde ayrılacağı belirtilmedi. Açıklanan çerçeve, kaynağın yükümlülüklerin karşılanması ve yeni tesis çalışmalarının başlatılması için kullanılacağını gösteriyor.
Başneft, Başkurdistan için geçmiş yıllarda temettü ve vergi geliri sağlayan başlıca şirketlerden biri oldu. Cumhuriyet yönetiminin şirketteki payını koruması, ortaklık yapısında söz sahibi olmasına ve şirketin bölgedeki faaliyetleriyle bağlantılı bazı altyapı, sosyal ve çevresel projelerde rol almasına imkân veriyordu. Kalan payın Rosneft’e devredilmesiyle Başkurdistan’ın bu ortaklık konumunun sona ermesi bekleniyor.
Rosneft’in Başneft’teki çoğunluk payı, ikinci satışın tamamlanması durumunda daha da belirleyici hale gelecek. Başkurdistan yönetimi ise gelir elde ederek kısa vadeli mali yükümlülüklerini karşılamayı ve yeni yatırımlar için kaynak oluşturmayı hedefliyor. Satış sürecinin koşulları ve işlemin tamamlanma tarihi konusunda yeni açıklama yapılması bekleniyor.
Başneft’in Ufa’daki rafineri ve petrokimya tesisleri faaliyetlerini sürdürürken, Başkurdistan’ın şirkette kalan hisselerinin geleceği bölgesel bütçe açısından izlenen başlıklardan biri olmaya devam ediyor.
