McKinsey & Company’nin kıdemli ortakları Kurt Strovink ve Carolyn Dewar, dünyanın en etkili 200 şirket yöneticisini inceleyerek, yeni kitapları “Her Mevsimin CEO’su” (The CEO of All Seasons) ile bu kritik rolde başarılı olmanın sırlarını ortaya koydu. Araştırma, mevcut CEO’ların %68’inin bu pozisyona geçtiğinde “hazırlıksız” hissettiğini ortaya koydu.
Strovink, bu liderleri diğerlerinden ayıran temel özelliğin insanüstü yetenekler değil, öğrenme yetenekleri olduğunu belirtiyor: “Her şeyi bilmediklerini kabul edenler, daha hızlı öğrenen ve güçlerini değerlendirebilecekleri yapılaşmış yöntemlere sahip olanlardır.”
Dewar, başarılı liderlerin “merak ve öğrenme zihniyeti” geliştirdiğini de ekliyor. JPMorgan Chase CEO’su Jamie Dimon, ekiplerine problemleri masaya yatırmalarını teşvik ederek, “En iyi halinizi değil, en kötü halinizi ortaya koyun” demektedir.
CEO’ların %30’u ilk üç yılı tamamlayamıyor
Dewar, bu yaklaşımın kötü davranışları teşvik etmek yerine, durum kötüye gittiğinde nasıl düzeltileceğini öğrenmek için kurumsal dürüstlüğü desteklediğini vurguluyor. İyi liderler, zorlu konuşmaları yaralayıcı deneyimlere neden olmadan gerçekleştirebiliyor.
CEO’ların görev sürelerinin kısalması, özellikle dikkat çekici; %30’u ilk üç yılı tamamlayamıyor. Bu başarısızlığın maliyeti ise astronomik. Dewar’a göre, S&P 500’deki başarısız CEO geçişleri nedeniyle her yıl tahmini 1 trilyon dolarlık değer kaybı yaşanıyor. Strovink, başarılı liderliğin ise orantısız bir değer yarattığını kaydediyor: “En üst beşte birlik CEO’lar, bir sonraki üç beşte birlik kesimin toplam ekonomik kârının 30 katını üretiyor.”
CEO’lar üzerindeki baskının kaynağı ise “aktivist hissedarlar”. Barclays’ın küresel hissedar danışmanlığı başkanı Jim Rossman, aktivistlerin yatırımcıların bekledikleri performansı şirketlere dayattığını ifade ediyor. Bu yeni düzen, CEO’ları “saygı duyulan yerel kahramanlar” olmaktan çıkararak, üç aylık performans ölçümleriyle değerlendirilen “operatörler” haline getiriyor.
‘Uyumlu olmak zorunda’
Bu yüksek riskli ortamda hayatta kalmak için en iyi CEO’lar, acımasız değil, uyumlu olma zorunluluğu hissediyor. Dimon, her büyük kuruluşun “rehavete kapılma” eğiliminde olduğunu ve CEO’nun bunu sürekli “zorlaması” gerektiğine inanıyor. Michael Dell, şirketinin rekabet avantajını korumak için “kendini altüst etmeye” teşvik ediyor.
Derin bir yalnızlık
Bu baskı, CEO’lar için derin bir yalnızlık da getiriyor. Microsoft CEO’su Satya Nadella, bu yalnızlığın nedeninin “bilgi asimetrisi” olduğunu belirtiyor. Dewar, CEO’ların güvenilir danışmanlardan oluşan bir “mutfak dolabına” sahip olmalarının kritik öneme sahip olduğunu vurguluyor.
Kitaba göre, en başarılı liderler, cesur ve kendinden emin kararlar alırken aynı zamanda alçakgönüllülüğü ve sürekli öğrenmeyi sürdürmeleri gereken bir dengeyi başarmalıdır. Strovink, bu elit gruptaki liderlerin zamanla sürekli olarak daha iyiye gittiğini vurguluyor, yani “ikinci sınıf düşüşü” yaşanmıyor.