11 Kasım 2025’te Current Time televizyonunun bildirdiğine göre, Rusya’da bazı bölgelerde mobil internet erişimi süresiz olarak durduruldu. Kesintiler ilk olarak Sankt-Peterburg, Ryazan ve Ulyanovsk bölgelerinde başladı. Yetkililer, uygulamanın “özel amaçlı tesislerin güvenliği” gerekçesiyle alındığını ve kararın “federal düzeyde” verildiğini açıkladı.
Ulyanovsk’ta süresiz kesinti kararı
Ulyanovsk bölge hükümeti, mobil internetin belirli bölgelerde “federal makamların kararıyla” süresiz şekilde kapatıldığını duyurdu. Bölgenin dijital kalkınma bakanı Oleg Yagfarov, “bu önlemler yalnızca Ulyanovsk’ta değil, tüm Rusya’da özel tesislerin çevresinde uygulanıyor” dedi. Yerel gazete “UlPravda”ya göre, karar, geçici değil kalıcı bir güvenlik önlemi olarak değerlendiriliyor. Uygulama genişletilerek diğer bölgelere de yayılacak.
Yetkililer, internetin sadece “beyaz liste” kapsamındaki sitelerde çalışacağını bildirdi. Bu listede “Gosuslugi”, Yandex servisleri, VKontakte, Odnoklassniki, çevrim içi alışveriş platformları Ozon ve Wildberries ile “Mir” ödeme sistemi yer alıyor. Diğer tüm çevrim içi kaynaklara erişim engellenmiş durumda.
Ryazan’da erişim sınırlı, vatandaşlara “kablolu internet” tavsiyesi
Ryazan bölgesinde de benzer kısıtlamalar getirildi. MK Ryazan gazetesinin haberine göre, bölgenin dijital kalkınma bakanlığı vatandaşlara kısıtlamalar süresince kablolu internet kullanmalarını tavsiye etti. Ancak birçok bölgede altyapı yetersiz olduğu için bu öneri pratikte mümkün görünmüyor.
İnternet kesintileri kalıcı hale geliyor
Uzmanlara göre, bu karar Rusya’da ilk kez “savaş bitene kadar” sürecek tam ölçekli bir mobil internet kesintisi anlamına geliyor. Daha önce kesintiler sadece Ukrayna’nın insansız hava araçları saldırıları sırasında uygulanıyordu. Şimdi ise önlem kalıcı hale getirilerek geniş bölgelere yayılıyor. Üstelik abonelere herhangi bir ücret iadesi yapılmayacağı, kablolu internet bağlantısının vatandaşların kendi masraflarıyla sağlanacağı belirtildi.
Bazı bölgelerde durum “taş devrine dönüş” olarak tanımlanıyor: ödeme sistemleri, banka hizmetleri, vergi portalları ve devlet siteleri çalışmıyor; mağazalarda terminaller devre dışı. Hatta “beyaz liste”de bulunan bazı sitelere dahi erişim sağlanamıyor.
Dijital karartma ve “Çeburnet” hedefi
Hükümetin amacı, uzun süredir planlanan “Rus büyük dijital duvarını” hayata geçirmek olarak değerlendiriliyor. Mobil internetin kısıtlanması, “Çeburnet” adı verilen kapalı bir ulusal ağ sistemine geçişin son aşaması olarak görülüyor. Bu uygulamayla Rusya’nın dijital alanı dünya internetinden tamamen izole edilebilecek.
Devlet yetkilileri, “ulusal güvenlik” gerekçesini öne sürse de, kesintilerin kapsamı askeri bölgelerin ötesine geçerek sivil yerleşim alanlarını, hastaneleri ve eğitim kurumlarını da etkiliyor. Uzmanlar, bunun bilgiye erişimi engellemek ve toplum üzerindeki kontrolü artırmak amacı taşıdığını belirtiyor.
Bilgi izolasyonu ve dijital kontrolün kurumsallaşması
Rusya parlamentosunda yapılan son tartışmalarda, 2026 seçimlerine dış müdahale olması durumunda “Runet’in tamamen dış dünyadan ayrılabileceği” açıkça dile getirildi. Böylece “ulusal internet hapishanesi” olarak tanımlanan sistemin yasal zemini oluşturuluyor.
Hükümet, bu uygulamayı gelecekte ülkenin yeni ilhak edilen bölgelerinde de yaygınlaştırmayı planlıyor. Uzmanlar, “sessizlik bölgeleri” ve mobil sinyali dahi kesen yeni “güvenlik alanları” konseptinin test edildiğini söylüyor.
