Rusya’nın “Matruşka” adı verilen dezenformasyon operasyonu, Almanya’daki siyasi aktörleri hedef alan sahte içerikleri ABD’deki MAGA hareketiyle bağlantılı influencerlar üzerinden yaymaya çalışıyor. 6 Ağustos 2026’da yayımlanan haberlere göre operasyon kapsamında, Alman siyasetçiler hakkında hazırlanmış İngilizce provokatif paylaşımlar ve ARD ile BBC gibi kurumların yayınlarına benzetilen sahte videolar dolaşıma sokuluyor.
Operasyonun hedefleri arasında Almanya’daki siyasetçileri itibarsızlaştırmak ve aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinin konumunu güçlendirmek bulunuyor. Güvenlik birimlerinin tespitlerine göre haziran ayından bu yana faaliyetlerde belirgin bir artış yaşandı ve Alman siyasetçileri pedofili, yolsuzluk, antisemitizm ve başka suçlarla ilişkilendiren 100’den fazla video belirlendi.
Konuyla ilgili haberlerde, sahte videoların ve diğer içeriklerin öncelikle İngilizce konuşan ABD’li kullanıcılar için hazırlandığı aktarılıyor. Bu içeriklerin ABD’deki sosyal medya hesapları tarafından paylaşılması, ardından Almanya’daki medya kuruluşlarının ve siyasetçilerin bunlara tepki vermesi amaçlanıyor. Operasyon hakkında yayımlanan ayrıntılar Financial Times’ın haberinde de yer aldı.
İngilizce içeriklerle Alman siyasetine erişim
“Matruşka” operasyonunun ayırt edici yönü, yalnızca Almanca konuşan seçmenleri hedeflememesi. Operasyonun yürütücülerinin, Almanya’daki siyasi tartışmaya ABD’deki bilgi alanı üzerinden müdahale etmeye çalıştığı bildiriliyor. Almanca bilmeyen veya Almanya’nın siyasi ve toplumsal koşullarına doğrudan hâkim olmayan ABD’li influencerların, kendilerine sunulan sahte materyalleri geniş kitlelere aktarması bekleniyor.
Bu içerikler yeterli görünürlüğe ulaştığında, Almanya’daki siyasetçilerin ve medya kuruluşlarının açıklama yapmak zorunda kalabileceği değerlendiriliyor. Böylece ilk aşamada Almanya dışındaki bir kullanıcı grubuna yöneltilen iddialar, ikinci aşamada Alman kamuoyundaki tartışmalara taşınabiliyor.
Operasyonda kullanılan materyaller arasında sahte video haberler, deepfake görüntüler ve güvenilir Batılı medya kuruluşlarının yayın biçimini taklit eden görseller bulunuyor. The Daily Beast’in haberinde, MAGA çevrelerindeki bazı influencerların bu içerikleri paylaştığı ve operasyonun ABD’deki siyasi ağları kullandığı bildirildi.
Almanya’daki seçim takvimi
Operasyon, Almanya’da sonbaharda yapılacak çeşitli seçimler öncesinde ortaya çıktı. Saksonya-Anhalt eyalet parlamentosu seçimleri 6 Eylül’de, Aşağı Saksonya’daki belediye seçimleri 13 Eylül’de yapılacak. Mecklenburg-Vorpommern eyalet parlamentosu ile Berlin Temsilciler Meclisi seçimlerinin tarihi ise 20 Eylül olarak belirlenmiş durumda.
Seçim sürecinde AfD’nin bazı eyaletlerdeki desteğinin güçlendiği görülüyor. Kamuoyu yoklamalarına göre partinin Saksonya-Anhalt ile Mecklenburg-Vorpommern’daki oy oranı yaklaşık yüzde 40 seviyesine ulaşıyor. Berlin’de AfD’nin desteği yaklaşık yüzde 18, Aşağı Saksonya’da ise yüzde 17 ila 19 arasında ölçülüyor.
Almanya’daki sistem partileri AfD ile koalisyon kurmayı ilkesel olarak reddediyor. Bu nedenle partinin güçlü sonuç alması halinde, özellikle bazı eyalet parlamentolarında hükümet kurma görüşmelerinin zorlaşabileceği belirtiliyor. Bu durum seçimlerin yalnızca oy oranları açısından değil, seçim sonrası koalisyon seçenekleri bakımından da yakından izlenmesine yol açıyor.
Güvenlik birimlerinin değerlendirmeleri
Uluslararası siber güvenlik uzmanları ve Avrupa’daki güvenlik birimlerinin temsilcileri, “Matruşka” ağının Rusya’nın hibrit ve psikolojik bilgi operasyonlarında uzmanlaşmış askeri istihbarat unsurlarıyla doğrudan bağlantılı olduğunu değerlendiriyor. Bu değerlendirmeye göre ağ, sahte içerik üretimini, sosyal medya dağıtımını ve güvenilir medya kurumlarının görsel kimliklerinin taklit edilmesini aynı yapı içinde birleştiriyor.
Operasyonun etkisi yalnızca sahte bir iddianın ilk kez paylaşılmasıyla sınırlı değil. Dezenformasyonun kamuya açık biçimde yalanlanması da içeriklerin daha geniş kitlelere ulaşmasına neden olabiliyor. Siyasetçilerin ve medya kuruluşlarının yanıtları, iddiaları ilk kez görmeyen kullanıcıların da bu içeriklerle karşılaşmasını sağlayabiliyor. Bu yöntem, özellikle hükümete, geleneksel medyaya ve siyasi kurumlara güvenin düşük olduğu çevrelerde daha fazla karşılık bulabiliyor.
Operasyonun sosyal medya platformu X’teki değişikliklerden yararlandığı da bildiriliyor. Elon Musk’ın platformu satın almasından sonra X’teki içerik dağıtım ve moderasyon düzenlemeleri değişti. Haberlere göre bu değişiklikler, ABD’deki siyasi toplulukların Almanya’ya ilişkin Rusya kaynaklı anlatıları daha hızlı dolaşıma sokmasına elverişli bir kanal oluşturdu.
AfD ve Rusya kaynaklı anlatılar
AfD’nin Rusya’nın çıkarlarıyla örtüştüğü belirtilen bazı siyasi anlatıları düzenli biçimde kullandığı aktarılıyor. Bu anlatılar arasında Rusya’ya yönelik yaptırımların eleştirilmesi, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaşın gerekçelendirilmesi, göç konusunun öne çıkarılması ve Avrupa kurumlarına duyulan güvenin zayıflatılması bulunuyor.
Rusya’nın AfD’ye yönelik bilgi operasyonlarıyla Almanya’daki siyasi tartışmayı bu başlıklar etrafında şekillendirmeye çalıştığı ifade ediliyor. Güvenlik değerlendirmelerinde, amaçlardan birinin yalnızca seçim sonuçlarını etkilemek değil, Almanya içindeki siyasi kutuplaşmayı artırmak olduğu belirtiliyor.
Almanya, Avrupa Birliği’nin önde gelen üyelerinden biri ve Ukrayna’ya destek veren başlıca ülkeler arasında yer alıyor. Bu nedenle Berlin’deki siyasi dengelerin, yaptırımlar, savunma politikası ve Ukrayna’ya verilen destek gibi başlıklarda Avrupa düzeyindeki karar süreçleriyle bağlantılı olduğu değerlendiriliyor. Ancak “Matruşka” operasyonunun bu alanlardaki somut etkisine ilişkin henüz seçim sonuçlarını veya belirli bir siyasi kararın değiştiğini gösteren bir bilgi bulunmuyor.
Uzmanların ve Avrupalı güvenlik yetkililerinin değerlendirmelerine göre “Matruşka”, Rusya’nın Avrupa’ya yönelik daha geniş hibrit faaliyetlerinin bir parçası olarak görülüyor. Bu faaliyetler içinde siber saldırılar, bilgi manipülasyonu, sabotaj girişimleri ve radikal siyasi güçlere yönelik destek iddiaları da yer alıyor.
Almanya’daki seçim takvimi yaklaşırken, sahte içeriklerin hangi hesaplar üzerinden yayıldığı ve bu içeriklere verilen siyasi tepkiler güvenlik birimleri ile medya kuruluşlarının izlediği başlıklar arasında bulunuyor.
