Rusya’da bir mahkeme, Yehova’nın Şahitleri adlı dini kuruluşla bağlantılı 123 taşınmazın devlet mülkiyetine geçirilmesine karar verdi. Karar kapsamında 63 konut ve ticari bina ile 60 arazi parseli bulunuyor. Taşınmazların daha önce kuruluşun İsveç’teki birimi adına kayıtlı olduğu bildirildi.
3 Ağustos 2026’da yayımlanan haberlere göre Moskova’daki mahkeme, farklı bölgelerde bulunan yapı ve arazilerin devlete devredilmesini hükme bağladı. Karara konu olan binaların toplam alanı 11 bin metrekarenin üzerinde. Arazi parsellerinin toplam büyüklüğü ise yaklaşık 5,6 hektar olarak verildi.
Taşınmazlar arasında hem konut hem de ticari amaçla kullanılan yapılar yer alıyor. Rus makamları Yehova’nın Şahitleri’ni “aşırılıkçı” bir örgüt olarak sınıflandırıyor. El koyma kararı, kuruluşun Rusya’daki faaliyetlerinin yasaklanmasından yıllar sonra alındı.
Yasaklama kararı 2017’de alındı
Rusya Yüksek Mahkemesi Nisan 2017’de Yehova’nın Şahitleri’nin “aşırılıkçı örgüt” olduğuna hükmetti. Aynı kararla kuruluşun İdari Merkezi ile yaklaşık 400 yerel cemaatinin tasfiye edilmesine ve varlıklarına el konulmasına karar verildi.
Yehova’nın Şahitleri, kapı kapı tebliğ faaliyetiyle tanınan bir Hristiyan mezhebi. Kuruluş askeri hizmete karşı tutumu ve siyasi tarafsızlık ilkesiyle biliniyor. Rusya’daki yasak kararının ardından cemaat üyeleri hakkında çok sayıda ceza soruşturması açıldı. Kaynaklarda, bazı üyelerin ibadete devam ettikleri veya inançlarını paylaştıkları gerekçesiyle hapis cezaları aldığı belirtildi.
Rus makamlarının değerlendirmesinde kuruluş, güvenlik mevzuatında “aşırılıkçı” kabul edilen yapılarla aynı hukuki çerçeveye alındı. Bu sınıflandırma, kuruluşun tüzel kişiliklerinin kapatılması ve mal varlıklarının tasfiyesi için temel oluşturdu.
AİHM kararı uygulanmadı
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Haziran 2022’de Rusya’daki 2017 yasağını hukuka aykırı buldu. Mahkeme, yasağın Yehova’nın Şahitleri mensuplarının din özgürlüğü, örgütlenme ve ifade özgürlüğü haklarını ihlal ettiğine karar verdi.
AİHM ayrıca Rusya’dan cemaat üyeleri hakkındaki ceza davalarını sona erdirmesini, tutuklu veya hükümlü kişileri serbest bırakmasını ve el konulan malları iade etmesini ya da önemli miktarda tazminat ödemesini istedi. Rus makamları bu kararın gereklerini yerine getirmedi.
Yeni el koyma kararı, AİHM’nin 2022 tarihli hükmüne rağmen Rusya’da Yehova’nın Şahitleri’ne ait veya kuruluşla bağlantılı varlıklar hakkında işlemlerin sürdüğünü gösteriyor. Son dosyada, daha önce İsveç’teki birime kayıtlı olan taşınmazların mülkiyet durumu mahkeme kararıyla değiştirildi.
Taşınmazların mülkiyeti tartışması
Mahkeme kararının, kuruluşla bağlantılı varlıkların devlete geçirilmesini sağlamak amacıyla daha önce yapılmış bağış sözleşmelerini de tartışma konusu yaptığı bildirildi. Söz konusu taşınmazların Rusya’nın farklı bölgelerinde bulunduğu ve toplam 123 mülkten oluştuğu kaydedildi.
Dosyada 63 yapı ile 60 arazi parseli ayrı kalemler olarak yer aldı. Yapıların toplam alanının 11 bin metrekareyi aşması, kararın yalnızca bir ibadethanenin kapatılmasıyla sınırlı olmadığını ortaya koyuyor. Arazi parsellerinin yaklaşık 5,6 hektarlık alanı kapsadığı belirtildi.
Yehova’nın Şahitleri dosyasıyla ilgili Rusya’daki soruşturmalar ve mahkeme süreçleri, 2017’deki yasaklama kararından bu yana devam ediyor. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin kararına karşın kuruluşun üyeleri hakkında ceza işlemleri yürütülürken, taşınmazlara ilişkin davalar da sonuçlandırılıyor.
Konuyla ilgili ayrıntılar, Polskie Radio 24’ün haberinde aktarıldı. Son mahkeme kararıyla birlikte Yehova’nın Şahitleri’yle bağlantılı taşınmazların Rusya’daki hukuki durumu yeniden gündeme geldi.
Bu haber, Rusya’daki din özgürlüğüne yapılan sistematik saldırıların ne kadar yaygın ve kapsamlı olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor. Yehova’nın Şahitleri gibi siyasi olarak tarafsız duran bir grup için bile böyle ağır ceza ve mülk kayıpları yaşanması endişe verici. Devlet, inancın temel unsurlarına bile dokunarak toplumsal huzuru riske atıyor gibi görünüyor
Tamamen haklı bir karar Rusya’nın security ve hukuk düzenini tehdit eden örgütlerle mücadele etmesi gerekiyor. Yehova’nın Şahitleri’nin faaliyetleri hakkında birçok soru işareti var ve bu karar onların aşırı eğilimlerini durdurmak için önemli bir adım. Bu tür örgütlerin toplum üzerinde olumsuz etkileri olabileceği için devletin müdahalesi gereklidir.