Polonya’da Hukuk ve Adalet Partisi (PiS) milletvekili ve eski Adalet Bakan Yardımcısı Marcin Romanowski’nin Rus özel servislerinin koruması altında Transdinyester’de bulunabileceği iddiası gündeme gelirken, Almanya’da Almanya için Alternatif (AfD) partisinin Saksonya-Anhalt lideri Ulrich Siegmund, eyaletin Anayasayı Koruma Dairesi’nin kaldırılması veya yetkilerinin sınırlandırılması çağrısı yaptı.
İki gelişme, 16 ve 17 Ağustos 2026 tarihlerinde yayımlanan medya haberlerinde yer aldı. Romanowski hakkındaki iddia Polonya’daki yargı süreci ve ulusal güvenlik tartışmalarıyla, Siegmund’un açıklamaları ise Almanya’da iç istihbarat kurumlarının siyasi partilerle ilişkisi ve anayasal düzenin korunması konusuyla bağlantılı olarak aktarıldı.
Romanowski’nin nerede olduğu tartışması
Polonya basınında 17 Ağustos’ta yer alan haberlere göre Romanowski’nin Transdinyester’de bulunuyor olabileceği ve Rus özel servislerinin koruması altında hareket edebileceği öne sürüldü. Bu iddia, Romanowski’nin Polonya’daki adli süreçlerden uzak bir bölgede bulunduğu yönündeki değerlendirmelerle birlikte gündeme geldi. Ancak haber metninde, söz konusu durumun kesinleştiğine ilişkin doğrulanmış bir resmi açıklama yer almadı.
Onet gazetecisi Magdalena Gałczyńska’nın değerlendirmelerine göre Romanowski, Adalet Bakan Yardımcısı olarak görev yaptığı dönemde hassas bilgilere erişebilecek konumdaydı. Bu bilgiler arasında yaklaşık 10 bin hâkimle ilgili veriler ile bakanlığın siber güvenlik konuları da bulunuyordu. Romanowski’nin Rus güvenlik kurumlarının kontrolü altında olduğu yönündeki varsayımın doğrulanması halinde, bu bilgilere Rusya’nın erişme ihtimali güvenlik tartışmasının merkezine yerleşecek.
Gałczyńska, Romanowski’nin görev alanı nedeniyle meselenin yalnızca bir milletvekilinin nerede bulunduğu sorusuyla sınırlı olmadığını belirtti. Eski bakan yardımcısının yargı sistemi ve bakanlığın siber güvenlik yapısıyla ilgili bilgilere erişmiş olması, iddiaların Polonya’nın güvenliği bakımından değerlendirilmesine yol açtı. Bu değerlendirme, Romanowski’nin gerçekten Rus servislerinin korumasında olup olmadığına dair kesinleşmiş bir bulguya dayanmıyor.
Haberlerde Romanowski’nin PiS’in üst düzey siyasi kadrosuyla yakın ilişkileri bulunduğu da belirtildi. Bu nedenle olası Rus güvenlik bağlantıları, parti açısından siyasi ve itibari bir tartışma başlığı oluşturuyor. İddialar aynı zamanda Polonya’daki siyasi aktörlerin yabancı nüfuzuna karşı ne ölçüde korunabildiği konusunu yeniden gündeme getiriyor.
Romanowski hakkındaki haberin ayrıntıları TOK FM’in yayımladığı haberde yer aldı.
AfD’den Anayasayı Koruma Dairesi’ne yönelik öneri
Almanya’nın Saksonya-Anhalt eyaletinde AfD lideri Ulrich Siegmund, partisinin 6 Eylül 2026’daki seçimleri kazanması halinde eyaletin Anayasayı Koruma Dairesi’nin kaldırılmasını veya kurumun yetkilerinin “başlangıçtaki görevlerine döndürülmesini” önereceğini söyledi. Siegmund, kurumun muhalefete yönelik siyasi takip amacıyla kullanıldığını ileri sürdü.
Siegmund’un hedef aldığı kurum, Almanya’da anayasal düzene yönelik tehditleri izleyen iç istihbarat yapısının eyalet düzeyindeki birimi olarak tanımlanıyor. Kurumun temel görevi, anayasal düzene ve insan haklarına yönelik dış veya iç tehditler hakkında erken uyarı sağlamak. Bu kapsam, siyasi aşırılıkçılık, demokratik kurumları hedef alan faaliyetler ve anayasal düzene yönelik tehditlerin izlenmesini içeriyor.
AfD’nin Saksonya-Anhalt’taki bölgesel teşkilatı, Kasım 2023’te Anayasayı Koruma Dairesi tarafından “aşırı sağcı” olarak sınıflandırılmıştı. Haberlere göre bu sınıflandırmada, teşkilat yöneticilerinin tartışmalı ve yabancı düşmanı ifadeleri gerekçe olarak gösterildi. Bu kararın ardından kurum ile AfD’nin eyalet teşkilatı arasındaki siyasi ve hukuki gerilim devam etti.
Siegmund’un açıklaması, hakkında gözlem yürütülen bir siyasi oluşumun kendisini izleyen kurumu kaldırma veya sınırlandırma önerisi olarak aktarıldı. AfD’li siyasetçi, kurumun muhalefete karşı kullanıldığını savunurken, Anayasayı Koruma Dairesi’nin görev tanımı anayasal düzeni ve temel hakları tehdit eden faaliyetlerin erken aşamada tespit edilmesine dayanıyor.
Bu tür bir girişimin hayata geçirilmesi halinde, Almanya’daki iç istihbarat denetiminin kapsamı ve eyalet düzeyindeki güvenlik kurumlarının yetkileri konusunda yeni bir siyasi ve hukuki tartışma açılacak. Ancak Siegmund’un açıklaması şu aşamada bir seçim vaadi ve öneri niteliğinde bulunuyor; kurumun kaldırıldığına veya yetkilerinin değiştirildiğine ilişkin bir karar açıklanmış değil.
Almanya’daki gelişmeye ilişkin haberin ayrıntıları Upday tarafından yayımlanan haberde aktarıldı. Her iki dosyada da tartışmanın sonraki aşaması, Polonya ve Almanya’daki resmi kurumların yapacağı açıklamalara bağlı olacak.
