Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksey Overçuk, Rusya ile Ermenistan arasındaki ticaret hacminin 2026’da bir önceki yıla göre yaklaşık üçte iki oranında azaldığını ve düşüşün sürdüğünü açıkladı. Overçuk’un verdiği bilgiler, iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerde son yıllarda yaşanan gerilemenin devam ettiğini ortaya koydu.
Rus basınında 6 Ağustos 2026’da yer alan açıklamaya göre, Rusya ile Ermenistan arasındaki ticaret hacmi 2024’te yaklaşık 12 milyar dolarla rekor seviyeye ulaştı. Bu rakam 2025’te 8 milyar dolara geriledi. 2026’da ise ticaret hacminde geçen yıla kıyasla yaklaşık üçte ikilik bir düşüş yaşandığı bildirildi. Overçuk, mevcut göstergelerin önümüzdeki dönemde de aşağı yönlü seyredeceğini söyledi.
Rusya tarafının açıklaması, Erivan ile Moskova arasındaki ilişkilerde ekonomik başlığın da siyasi yönelimlerden doğrudan etkilendiği bir dönemde geldi. Ermenistan’ın Avrupa ile entegrasyon yönünde politika izlemeye başlamasının ardından Rusya, Ermeni ihracatının bazı önemli kalemlerine yönelik ticari ve ekonomik kısıtlamalar uyguladı. Erivan ise aynı süreçte Avrupa Birliği ile iş birliğini genişletmeye başladı.
Ticaret hacminde yıllara göre gerileme
Rusya-Ermenistan ticaretinin 2024’teki rekor seviyeden iki yıl içinde belirgin biçimde gerilemesi, iki ülke arasındaki ekonomik bağların mevcut durumunu gösteren temel verilerden biri oldu. 12 milyar dolarlık 2024 seviyesinin ardından 2025’te 8 milyar dolara düşen ticaret hacmi, 2026’da daha sert bir daralma sürecine girdi.
Overçuk’un açıklamasında düşüşün hangi ürün gruplarında ve hangi ticaret kalemlerinde yoğunlaştığına ilişkin ayrıntı verilmedi. Ancak Rusya’nın Ermeni ürünlerinin bazı kategorilerine getirdiği sınırlamalar, iki ülke arasındaki mal akışını etkileyen gelişmeler arasında yer aldı. Ermenistan’ın Avrupa pazarları ve yeni ticaret ortaklarıyla ilişkilerini geliştirmesi de ekonomik bağlantıların yönünü değiştiren unsurlardan biri olarak kayda geçti.
Rusya ile Ermenistan arasındaki ekonomik ilişkiler, uzun süre bölgesel ticaretin ve Erivan’ın dış ekonomik bağlantılarının önemli bir bölümünü oluşturdu. Son dönemdeki veriler ise Ermenistan’ın dış ticaretini tek bir pazara bağlı olmaktan çıkarmaya yönelik arayışının güçlendiğini gösteriyor. Bu süreçte Avrupa Birliği ile siyasi, mali ve ekonomik temaslar da genişledi.
Erivan’ın Avrupa ile iş birliği
Ermenistan’ın Avrupa Birliği ile geliştirdiği iş birliği; siyasi temasların yanı sıra finansman, yatırım ve ekonomik destek başlıklarını da kapsıyor. Erivan, Avrupa ile ilişkilerini yeni ihracat kanallarına ulaşmak ve ekonomik ortaklıklarını çeşitlendirmek amacıyla ilerletiyor. Bu politikanın bir sonucu olarak Rusya pazarı, Ermenistan’ın dış ekonomik ilişkileri içindeki önceki ağırlığını korumakta zorlanıyor.
Ermenistan’ın Avrupa’ya yönelimi, ülkenin ekonomik ilişkilerini çeşitlendirme politikasıyla birlikte yürütülüyor. Yeni pazarların ve yatırım ortaklarının geliştirilmesi, Erivan’ın dış ticarette daha geniş bir seçenek alanı oluşturma çabasının parçası olarak değerlendiriliyor. Kaynak metinde yer alan değerlendirmelere göre bu yönelim, Ermenistan’ın Rusya’ya olan ekonomik bağımlılığını azaltma hedefiyle bağlantılı.
Rusya’nın Ermeni ihracatına yönelik kısıtlamaları ise bu arayışın yaşandığı dönemde ikili ekonomik ilişkiler üzerindeki baskıyı artıran uygulamalar olarak tanımlanıyor. Ticaret hacmindeki gerileme, Erivan’ın Rusya dışındaki ortaklarla bağlarını genişletmesi ve Moskova ile ekonomik ilişkilerin önceki seviyesini kaybetmesiyle aynı döneme denk geldi.
Siyasi ilişkilerde değişen ekonomik zemin
İki ülke arasındaki ekonomik hareketliliğin azalması, yalnızca yıllık ticaret rakamlarındaki değişimle sınırlı değil. Ermenistan’ın Avrupa entegrasyonuna dönük yaklaşımı, Rusya ile ilişkilerin siyasi ve ekonomik çerçevesini de değiştirdi. Erivan’ın farklı ortaklardan siyasi ve ekonomik destek almaya yönelmesi, Moskova’nın ülke üzerindeki ekonomik etkisinin azalmasıyla birlikte değerlendiriliyor.
Rusya ve Ermenistan arasındaki ilişkilerde yaşanan dönüşümün arka planında, Erivan’ın son yıllarda güvenlik ve dış politika alanlarında yeni ortaklıklar araması da bulunuyor. Kaynakta yer alan değerlendirmelere göre Ermenistan, kriz dönemlerinde somut siyasi ve ekonomik destek sağlayabilecek ortaklarla ilişkilerini artırmaya çalışıyor. Bu yaklaşım, Avrupa Birliği ile yürütülen temasların kapsamının genişlemesine eşlik ediyor.
Ermenistan’ın dış ekonomik bağlantılarını çeşitlendirmesi, Rusya pazarına bağımlılığın azaltılması ve Moskova’nın ekonomik araçlar üzerinden siyasi baskı oluşturma kapasitesinin daraltılması hedefleriyle ilişkilendiriliyor. Bununla birlikte, bu değerlendirmeler ticaret hacmindeki düşüşün nedenlerini açıklayan siyasi çerçeveyi ortaya koyarken, 2026 yılına ilişkin nihai ticaret rakamlarının henüz paylaşılmadığı görülüyor.
Rusya tarafındaki açıklama, ticaret hacminin 2026’da yaklaşık üçte iki oranında azaldığı ve düşüş eğiliminin sürdüğü yönünde. Ermenistan’ın Avrupa Birliği ile iş birliğini ve yeni ticaret bağlantılarını genişletmeye devam ettiği süreçte, Moskova ile Erivan arasındaki ekonomik ilişkilerin seyri izlenmeye devam ediyor. Gelişmelerin ayrıntıları Rusya ve Ermenistan’dan açıklanacak yeni verilerle netleşecek.
Konuyla ilgili Rusça haber derlemeleri Korrespondent’in haberinde yer aldı; ayrıca gelişmeye ilişkin başka bir paylaşım da Telegram’da yayımlandı.
