İSRAİL VE SURİYE ARASINDA ANLAŞMA YOLUNDA ATEŞKES GÖRÜŞMELERİ
ABD’nin özel temsilcisi Tom Barrack, Suriye ile İsrail’in çatışmaların sona ermesi amacıyla “gerilimi azaltma” anlaşmasına yaklaşmakta olduğunu duyurdu. Barrack, her iki ülkenin de sürekli çatışmalara son verecek imzayı atmayı planladığını belirtti.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, kuzeydeki komşuları Suriye ve Lübnan ile barışın mümkün olduğunu ifade etti. Ancak barış meselesinin bedeli ise belirsizliğini koruyor; İsrail, Suriye’nin güneyinde askeri varlığını sürdürme konusunda kararlı görünüyor.
BARRACK’IN AÇIKLAMALARI
Barrack, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu sırasında gazetecilere yaptığı açıklamada, İsrail’in hava saldırılarını durdurması karşılığında Suriye’nin ağır teçhizat ve makineleri sınırdan uzak tutma taahhüdü vereceğini aktardı. Her iki tarafın bu sürece “iyi niyetle” yaklaşması bekleniyor ve yapılacak anlaşmanın güvenlik düzenlemesine dair ilk adım olacağı öngörülüyor.
Anlaşmanın bu hafta ABD Başkanı Donald Trump tarafından açıklanması planlanmıştı; ancak ilerleme yetersiz kaldığı için ertelendi. Bu ertelemenin Yahudi yeni yılı kutlamaları ile bağlantılı olduğu ifade ediliyor.
Ancak anlaşmanın yalnızca ağır silahların bölgeden çekilmesiyle sınırlı kalması beklenmiyor. ABD merkezli düşünce kuruluşları da benzer bir görüşü savunuyor.
İSRAİL’İN HEDEFLERİ
İsrail ile Suriye arasındaki müzakerelerin, İsrail tarafından önerilen bir “güvenlik düzenlemesi taslağı” üzerinde yoğunlaşması bekleniyor. Netanyahu, Şam ile yürütülen görüşmelerde önemli bir ilerleme kaydedildiğini belirtti. Ancak bu durumda ilerlemenin, İsrail’in tek taraflı iyi niyetinden kaynaklanmadığı öne sürülüyor.
ABD düşünce kuruluşu Savaş Savaş Araştırmaları Enstitüsü, İsrail’in Suriye’ye sunduğu anlaşmanın detaylarına dikkat çekti. İsrail’in önerisi, tampon bölgenin doğusunda askeri güçlerin ve ağır silahların yasak olduğu bir silahsızlandırılmış bölge oluşturulmasını öngörüyor; ancak bu bölgenin büyüklüğü net olarak belirtilmedi.
Öneride, ayrıca UNDOF yönetimindeki tampon bölgenin Suriye topraklarına doğru iki kilometre genişletilmesi ve Şam’ın güneyindeki diğer bölgelerin uçuşa yasak bölge olarak tanımlanması talep ediliyor. İsrail bu harita ile Golan Tepeleri’nin tamamını kontrol altında tutmayı istiyor. 1967 yılından bu yana Golan Tepeleri’nin büyük bölümünü elinde bulunduran İsrail, Esad’ın devrilmesinin ardından bölgedeki tampon bölgeyi de kontrol altına alarak 1974’teki ayrışma anlaşmasının geçersiz olduğunu ilan etmişti.
Dolayısıyla, İsrail ile Suriye arasındaki barış sürecinin, çok büyük bir maliyet ile ortaya çıkması bekleniyor.
