Rusya, Çin ve Fransa, Arap ülkelerinin Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde İran’ın kapattığı Hürmüz Boğazı’nın açılması için öne sürülen askeri eylem kararına veto etti. Veto yetkisine sahip ülkeler, güç kullanımı öngören metni oylama öncesinde masadan kaldırdı. Bahreyn’in hazırladığı tasarıya Körfez ülkeleri tam destek vermişti.
Cuma günü yapılması planlanan oylama, üç ülkenin vetosuyla anlamsız hale geldi. Diplomatik temaslar da henüz sonuç vermedi. The New York Times’a göre, müzakereler haftalardır kapalı kapılar ardında sürdürülüyordu.
Bu veto, ABD’nin savaşı uzatmasının, Rusya ve Çin’in çıkarlarına hizmet ettiğini ortaya koyan önemli bir durumu teyit ediyor. Taslak metin, üye devletlere “Hürmüz Boğazı’nı açmak için gerekli tüm araçları” kullanma yetkisi tanıyordu.
Milyonlarca Dolar Uçtu Gitti
Hürmüz Boğazı’nın açılması için planlanan askeri eylemlere yönelik İran ve müttefiklerinin vetosu, ABD’nin bölgede ağır ekonomik kayıplar yaşayarak ayrılmasını sağlamış durumda.
Her fırsatta Avrupa ve NATO’ya sert eleştirilerde bulunan ABD Başkanı Donald Trump’ın söylemleri, Fransa’nın da dahil olduğu müttefiklere karşı duyulan tepkileri gösteriyor.
İran, stratejik boğazı Şubat sonunda ulaşıma kapatınca, küresel enerji akışı büyük darbe aldı ve en fazla etkilenenler, ABD’nin müttefiki Batı ve Asya ülkeleri oldu.
Finans piyasaları olumsuz etkilendi, petrol taşıma ve gemi sigortası bedelleri hızla yükseldi. İran, bu süreçte bölgedeki Arap ülkelerine ağır saldırılar düzenledi, Amerikan üslerini hedef aldı. En az 18 sivil hayatını kaybetti ve enerji altyapısı ciddi hasar gördü.
ABD, savaş boyunca yaklaşık 23 milyar dolar harcarken, Birleşmiş Milletler raporuna göre İran saldırıları nedeniyle sarsılan Körfez ülkelerindeki hasar 193 milyar doları aştı.
Çin ve Rusya Karlı Çıktı
Dünyada petrol ihracatında kritik bir eşik aşılırken, İran ve Rusya üzerindeki yaptırımlar kısmen kaldırıldı. Ukrayna’daki savaşın başından beri gizlice sevk edilen İran ve Rus petrolü, ülkelerine büyük gelir sağlıyor.
ABD, binlerce mühimmat ile yüzlerce uçağını İran’da harcarken, 1979’dan bu yana savaş girmeyen Çin, geniş bir cephanelik biriktirirken ABD korumasındaki Tayvan’ı dikkatle izliyor.
Rusya, elde ettiği kazancı Avrupa’nın güvenliği için kritik bir rol üstlenen Ukrayna’ya harcıyor. Bu esnada, ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna’ya sağlanan yardımları kesmeye hazırlanıyor.
ABD’nin stokları ciddi şekilde azaldı; yıllardır Güney Kore’de konuşlanmış olan Patriot hava savunma sistemleri Orta Doğu’ya kaydırıldı, Japonya’nın satın aldığı Tomahawk füzeleri ise teslim edilmedi.
Rusya ve Çin, dünya sahnesindeki güçlerini arttırırken, ABD İran savaşı nedeniyle hem müttefiklerini, hem ekonomik gücünü, hem de mühimmat depolarını eritmeyi sürdürüyor.
