Dünyaca ünlü Amerikalı gazeteci Tucker Carlson, Çinli eğitimci ve yorumcu Jiang Xueqin ile gerçekleştirdiği röportajda çarpıcı değerlendirmelerde bulundu. Xueqin, devam eden İran çatışmasının Ukrayna savaşında olduğu gibi uzun bir yıpratma savaşına dönüşeceğini, küresel enerji krizini tetikleyeceğini ve mevcut dünya düzenini tamamen değiştireceğini belirtti.
“BİRKAÇ AY İÇİNDE GIDA KITLIĞI BAŞLAYACAK”
Profesörün analizine göre İran, zafer ilan edilmeden müzakerelere oturmayacak. Son günlerde İran’ın en büyük gaz sahasına yönelik saldırılar ve Körfez ülkelerinin enerji altyapısına karşı misillemeler yaşandı. İran’ın stratejisi Hürmüz Boğazı’nı kullanarak petrol fiyatını varil başına 200 dolar seviyesine çıkarmaktır.
Bu seviyenin, ucuz enerjiye bağımlı küresel ekonomiyi felç edeceği öngörülmekte. Güneydoğu Asya’da yakıt sıkıntısı başlarken, uçuş iptalleri artış göstermektedir. Xueqin, birkaç ay içinde gıda kıtlığı ve karne uygulamalarının kaçınılmaz olduğunu ifade etti.
“PETRODOLAR SİSTEMİ ÇÖKECEK!”
ABD’nin bu savaştan kazançlı çıkamayacağını savunan Xueqin, İran’ın taleplerini sıraladı: 1 trilyon dolar tazminat ve Orta Doğu’dan kalıcı çekilme. ABD çekilirse, Körfez ülkeleri İran’ın nüfuz alanına girecek ve petrodolar sistemi çökecek. Japonya ve Güney Kore kendi başının çaresine bakacak, Avrupa ise Rusya ile yakınlaşacak. Bu durum, doların rezerv para statüsünü sona erdirecek ve ABD’nin 39 trilyon dolarlık borcu ekonomiyi batıracaktır.
Xueqin, savaşın tetikleyeceği üç büyük küresel trendi şu şekilde özetledi:
- De-endüstriyelleşme: Ucuz enerji ve gıda kalmadığında, şehir nüfusu tarlalara dönecektir.
- Yeniden silahlanma: Pax Americana sona erecek; Japonya nükleer güç olabilir, Almanya ve Japonya sınırlarını genişletmek zorunda kalabilir.
- Merkantilizm: Küresel ticaret durunca ülkeler kendi kendine yeten ekonomilere geçecektir.
“GÜNEY KORE ÇÖKÜŞE YAKIN”
Xueqin, Japonya’yı “tarih boyunca mucizevi direnç gösteren” bir ülke olarak övdü ve parasını Japonya’ya yatıracağını söyledi. Güney Kore’nin ise Kuzey tehdidi ve iç sorunlar nedeniyle çöküşe yakın olduğunu belirtti.
İRAN YILDA 800 MİLYAR DOLAR GEÇİŞ ÜCRETİ TOPLAYACAK
En ağır faturayı Körfez ülkelerinin ödeyeceğini vurgulayan profesör, Dubai, Katar ve Riyad gibi “çöldeki mucizelerin” drone saldırılarıyla yok olduğu ifade etti.
İran, ağır darbe alsa da Hürmüz Boğazı’nı kontrol ederek yılda 800 milyar dolar geçiş ücreti toplayabilir ve 10-20 yıl içerisinde toparlanma sürecine girebilir.
“İRAN, VİETNAM TUZAĞI’NA DÖNÜŞEBİLİR”
ABD’nin kara birlikleri göndermesinin “Vietnam tuzağı”na dönüşebileceğini belirten Xueqin, Trump’a “yeni dünya düzeni” kurması çağrısında bulundu: Rusya, Çin ve İran ile masaya oturun, hegemonya yerine ortaklık kurun.
Röportajda Batı medeniyetinin kendi kendini yok ettiği, üniversitelerin klasikleri terk ettiği de belirtilmişti. Çin’de Shakespeare’in hala okunduğu vurgulanarak, Batı’nın entelektüel çöküş yaşadığı dile getirildi. Bu görüşler tartışmalı olsa da enerji krizi, jeopolitik kaymalar ve Batı’nın iç sorunları hakkında kayda değer uyarılar niteliği taşımaktadır. Dünya, ucuz petrol çağının sona erdiği ve ittifakların dağıldığı yeni bir döneme mi giriyor? Gelişmeler dikkatle izleniyor.
