Avrupa Birliği ülkeleri, dünya genelinde güçlü konumlarını sürdürürken, Asya ülkelerinin gerisinde kalmaya devam ediyor. Almanya, İtalya, Lüksemburg ve İspanya gibi ülkeler, 188 ülkeye vizesiz erişim sağlayarak dördüncü sırayı paylaşıyor. Öte yandan, İngiltere, tarihinin en düşük seviyelerine inerek sekizinci sırada yer kapladı.
20 YIL SONRA BİR İLK
Listenin dikkate değer bir diğer yanı ise Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) 20 yıl aradan sonra ilk 10’un dışında kalması oldu. ABD vatandaşları şu anda 180 ülkeye vizesiz giriş imkanı bulurken, bu da ülkeyi Malezya ile birlikte 12. sıraya yerleştiriyor. Ancak ABD’nin sadece 46 ülkenin vatandaşına vizesiz giriş izni vermesi, onu Henley Açıklık Endeksi’nde 77’nci sıraya düşürdü.
Bu gerilemenin arkasında, eski Başkan Donald Trump’ın yeniden uygulamaya koyduğu vize kısıtlamalarının etkili olduğu ifade ediliyor. Henley & Partners Başkanı Dr. Christian H. Kaelin, bu düşüşün yalnızca bir sıralama değişikliğinden öte, küresel hareketlilik ve yumuşak güç dengelerinde köklü bir değişimin habercisi olduğunu vurguladı. Kaelin, açıklık ve işbirliğini benimseyen ülkelerin yükselişte olduğunu, geçmiş ayrıcalıklarına bağlı kalanların ise geride kaldığını belirtti.
İŞTE EN GÜÇLÜ PASAPORTLAR
Henley Pasaport Endeksi’ne göre 2025 yılı itibarıyla dünyanın en güçlü pasaportları şu şekilde sıralanıyor:
- Singapur (193 ülke)
- Güney Kore (190)
- Japonya (189)
- Almanya, İtalya, Lüksemburg, İspanya, İsviçre (188)
- Avusturya, Belçika, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İrlanda, Hollanda (187)
- Yunanistan, Macaristan, Yeni Zelanda, Norveç, Portekiz, İsveç (186)
- Avustralya, Çekya, Malta, Polonya (185)
- Hırvatistan, Estonya, Slovakya, Slovenya, BAE, İngiltere (184)
- Kanada (183)
- Letonya, Lihtenştayn (182)
TÜRKİYE 112’İNCİ SIRADA
Türk pasaportu, 113 ülkeye vizesiz giriş imkanı sunmasına rağmen ülke bazında 102. sırada yer aldı. Listenin yapısı gereği, birçok ülke aynı sırayı paylaşabiliyor; bu nedenle Türkiye, bu bağlamda 51. sırada görünmektedir. Ancak ülke sayısı baz alındığında, Türkiye’nin sıralaması önemli ölçüde gerilemiştir. 2023 ve 2024 yıllarında Türkiye 94’üncü sıradaydı.
Pasaport gücünü hızla artıran ülkelerden biri ise Çin. 2015 yılında 94. sırada yer alan Çin, 2025 yılı itibarıyla 64’üncü sıraya yükselmiştir; sadece son bir yılda 30 ülkeye daha vizesiz giriş hakkı tanımıştır. Uzmanlar, Çin’in stratejik açıklığı sayesinde küresel etkisinin arttığını ifade ediyor.
REKOR SEVİYEYE ULAŞTI
ABD’nin küresel hareketlilikteki düşüşü, ülkede yeni eğilimlerin ortaya çıkmasına neden oldu. Henley & Partners verilerine göre, Amerikalılar arasında çifte vatandaşlık veya oturum hakkı arayışı rekor seviyeye ulaştı. 2025 yılında yatırım yoluyla vatandaşlık başvurularında en büyük grup Amerikalılar oldu. Sadece yılın ilk üç çeyreğinde yapılan başvuru sayısı, önceki yılın tamamını yüzde 67 oranında geçmiştir.
Temple Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden Prof. Peter J. Spiro, Amerika’da çoklu vatandaşlığın artık normalleştiğini ve “çifte vatandaşlık yeni Amerikan rüyasıdır” ifadesinin bu değişimi özetlediğini belirtiyor.
