Avrupa Birliği, bankalarında dondurulmuş Rus varlıklarını Ukrayna’ya silah temin etmek amacıyla kullanma planını güçlendiriyor. 140 milyar Euro’luk bu fonun, Kiev’in Avrupa’dan silah alımına yönlendirilmesi düşüncesi dikkat çekici bir hal alıyor.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, “askeri destek için daha yapısal bir çözüm” ihtiyacını vurgulayarak, önerdiği sıfır faizli “tazminat kredisi” ile Ukrayna’nın direncinin ve Avrupa savunma sanayisinin güçlendirileceğini belirtti.
AVRUPA DESTEK VERDİ
Bu plan, Kopenhag’da gerçekleştirilecek gayriresmi zirve gündeminde olacak. Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in Rus fonlarını kullanma önerisi, şu an için yoğun destek bulmuş durumda.
Polonya ve Finlandiya bu öneriye açık bir şekilde destek verdi. Bir AB yetkilisi, “Eğer Ukrayna savaşı kaybederse, yeniden inşa edecek hiçbir şey kalmaz” şeklinde konuştu.
Fransa, hukuki riskler nedeniyle temkinli bir tutum sergilese de, Paris yönetiminin bu yaklaşımı temel olarak desteklediği bildirildi.
İsveç ve Finlandiya’nın gönderdiği ortak mektup ise askeri önceliği ön plana çıkarıyor. Her iki ülke, kredinin Avrupa güvenliği ve savunma kapasitesine katkı sağlaması gerektiğini, bu sebeple Ukrayna’nın modern askeri teçhizatla donatılmasının elzem olduğunu ifade etti.
SADECE SİLAH MI?
Karşıt görüşler de var; bazı ülkeler, kredinin Ukrayna tarafından serbestçe kullanılabilmesi ve bütçe desteği olarak aktarılması gerektiğini savunuyor.
Komisyon’un son önerisi, her iki tarafı da tatmin etmeyi hedefliyor ve hem silah alımı hem de bütçe desteği için pay ayrılması gerektiğini belirtiyor.
Tartışmaların önünde hukuki engeller de mevcut. Rusya’nın eski başkanından gelen tehditler ve özellikle Belçika’nın çekinceleri, Brüksel’in elini zayıflatıyor. Ancak, AB hukukçuları olağanüstü durumlarda oybirliği kuralının aşılabileceği görüşünde.
Euroclear’ın gözetiminde bekleyen dondurulmuş varlıklar, Kiev için kritik bir öneme sahip. Önümüzdeki haftalarda finans bakanları, bu “yaratıcı” kredi mühendisliğini tartışacak; çünkü Ukrayna’nın cephede zamana ihtiyacı bulunuyor.
