ABD’nin Maryland eyaletindeki Annapolis Senfoni Orkestrası, Rus kemancı Vadim Repin’in 6 ve 7 Kasım 2026’da Maryland Hall’da vereceği iki konseri programına aldı. “Forces of Nature” başlığıyla düzenlenecek konserlerde Repin’e yerel senfoni orkestrası eşlik edecek. Rusya’nın Ukrayna’ya karşı savaşını açıkça destekleyen ve Kremlin tarafından düzenlenen ya da desteklenen kültürel etkinliklere katılan Repin’in daveti, Ukrayna’nın Washington Büyükelçiliği tarafından eleştirildi.
Konser programına ilişkin bilgiler, Annapolis Senfoni Orkestrası’nın internet sitesinde yer alıyor. Etkinliğin Maryland Eyalet Sanat Konseyi ile Anne Arundel County Sanat Konseyi’nin desteğiyle gerçekleştirileceği belirtiliyor. Program ayrıntıları orkestranın etkinlik sayfasında yayımlandı.
Ukrayna Büyükelçiliği iptal çağrısı yaptı
Ukrayna’nın ABD Büyükelçiliği, Annapolis orkestrasına Repin’in konserlerden çıkarılması çağrısında bulundu. Büyükelçiliğin açıklamasına ilişkin haber Ukrinform tarafından yayımlandı. Açıklamada, Repin’in Rus devlet yapılarıyla ilişkileri ve Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik politikasına verdiği destek gündeme getirildi.
26 Ağustos 2026’da yayımlanan bilgilere göre konserler Annapolis’teki Maryland Hall’da yapılacak. Repin’in yer alacağı iki gösterinin ilki 6 Kasım’da, ikincisi ise 7 Kasım’da düzenlenecek. Programın adı “Forces of Nature” olarak duyuruldu. Kaynakta, orkestra tarafından Repin’in davetine ilişkin ayrı bir açıklama yapıldığı belirtilmiyor.
Repin’in Rusya’daki devlet destekli faaliyetleri
Repin’in sanat faaliyetleri, Rusya’daki devlet destekli kültür yapılarıyla kurduğu ilişkiler nedeniyle tartışma konusu oldu. Tam kapsamlı işgalin başlamasından bu yana kemancının “Sanat Geliştirme Fonu”nun Rusya Devlet Başkanlığı Kültürel Girişimler Fonu’ndan finansman aldığı bildiriliyor. Repin daha sonra Kremlin vakfı tarafından düzenlenen ve Rusya’nın Ukrayna’ya karşı savaşına katılan askerleri onurlandıran bir konserde sahne aldı.
Bu faaliyetler, Repin’in yalnızca bağımsız bir sanatçı olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği sorusunu gündeme getirdi. Rusya’da devlet kurumlarının kültür alanındaki desteği, Kremlin’in ülke dışında olumlu bir imaj oluşturmak için kullandığı araçlardan biri olarak tanımlanıyor. Repin’in projelerine sağlanan kamu finansmanı ve Rus askerlerine destek amacı taşıyan etkinliklere katılımı, sanatçının Rus devlet kültür sistemiyle bağlarının bulunduğuna ilişkin başlıca unsurlar olarak aktarılıyor.
Repin’in eşi Svetlana Zakharova’nın siyasi ve kurumsal konumu da bu çerçevede anılıyor. Bolşoy Tiyatrosu balerini ve Moskova Koreografi Akademisi rektörü olan Zakharova, 2007’den bu yana iktidardaki Birleşik Rusya partisinin üyesi. Mart 2014’te Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in dış politikasını ve Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik askeri müdahalesini destekleyen açık mektubu imzaladı. Zakharova, 2018’den beri Rusya Devlet Başkanı’na bağlı Kültür ve Sanat Konseyi’nin üyesi.
Kaynakta, Repin ve Zakharova’nın Rusya’nın mevcut siyasi çizgisini destekleyen bir çift olarak değerlendirildiği belirtiliyor. Repin’in Rusya’daki devlet destekli projelere katılımı ile Zakharova’nın parti ve devlet kurumlarındaki görevleri birlikte aktarılıyor.
Batı’daki diğer orkestralar programlarını değiştirdi
Repin’in konserleri daha önce de bazı Batılı kültür kurumları tarafından iptal edildi. Almanya’daki Mannheim Filarmoni Orkestrası, Macaristan Ulusal Filarmoni Orkestrası ve ABD’nin Florida eyaletindeki Palm Beach Senfoni Orkestrası, Rus kemancının planlanan gösterilerini programlarından çıkardı. Bu kararların, Repin’in Kremlin’le ilişkileri ve Rusya’nın Ukrayna’ya karşı savaşına verdiği destekle bağlantılı itirazların ardından alındığı bildirildi.
Annapolis Senfoni Orkestrası’nın Repin’i yeniden programına alması, topluluğun 2022’de aldığı kararla da karşılaştırılıyor. Orkestra o yıl Repin’in adını programdan çıkarmış ve sanatçının konseri yerine Ukrayna’ya ithaf edilen bir müzik etkinliği düzenlemişti. Böylece topluluk, Rusya’nın tam kapsamlı işgalinin ardından Ukrayna ile dayanışma mesajı vermişti.
Bu geçmiş karar nedeniyle, 2026 programındaki davet ayrı bir önem taşıyor. Aynı orkestra, dört yıl önce Repin’in sahneye çıkmasını engellemişken bu kez sanatçıyı Maryland Hall’daki iki konser için yeniden davet etti. Kaynakta, orkestranın bu değişikliğin gerekçesine dair kamuya açık bir açıklama yapıp yapmadığına ilişkin bilgi bulunmuyor.
Kültür kurumlarının değerlendirme süreci
Repin örneği, Rus sanatçılarla yapılacak uluslararası işbirliklerinde “sanat siyasetin dışındadır” yaklaşımının sınırlarını da tartışmaya açtı. Rusya’daki devlet kültür kurumlarından destek alan ve Kremlin’in savaş politikasıyla bağlantılı etkinliklerde yer alan sanatçıların yurtdışındaki konserleri, bu yapıdan bağımsız bir kültürel faaliyet olarak değerlendirilmeyebiliyor.
Batı’daki kültür kurumları son yıllarda Rus sanatçıların bireysel tutumlarının yanı sıra devlet kurumlarıyla ilişkilerini, kamu finansmanı alıp almadıklarını ve Rusya’nın Ukrayna’ya karşı savaşına yönelik açıklamalarını da dikkate alıyor. Mannheim, Macaristan ve Palm Beach örneklerinde programların değiştirilmesi bu yaklaşımın uygulandığı örnekler arasında sıralanıyor.
Maryland Hall ile Annapolis Senfoni Orkestrası’nın kararına yönelik eleştiriler, Repin’in sanatsal kariyerinden çok Rus devlet yapılarıyla ilişkileri ve savaş politikasıyla bağlantılı kamu faaliyetleri üzerinde yoğunlaşıyor. Ukrayna tarafı, bu unsurlar nedeniyle konserlerin yeniden değerlendirilmesini istiyor. Konserlerin 6 ve 7 Kasım 2026’da yapılıp yapılmayacağına ilişkin mevcut programda bir değişiklik duyurulmuş değil.
