Çin’de, ABD ve İsrail ile İran arasındaki çatışmanın sebep olduğu küresel enerji ve ham madde fiyatlarındaki artış, üretici fiyatlarını etkilemeye devam ediyor. Mayıs ayında Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) yıllık bazda yüzde 3,9 yükseldi.
Çin Ulusal İstatistik Bürosu’nun açıkladığı verilere göre, Orta Doğu’daki savaşın etkisi, bu ay itibarıyla daha belirgin hale geldi. ÜFE, bu yılın ocak ayında yüzde 1,4, şubat ayında ise yüzde 0,9 geriledikten sonra, martta yüzde 0,5 ve nisanda yüzde 2,8 artış gösterdi.
ÜFE, 2022’nin son çeyreğinde düşüş yaşamış ve bu trend 2023 ile 2025 yılları boyunca devam etmiştir. Endeks, 2023’te yüzde 3, 2024’te yüzde 2,2 ve 2025’te yüzde 2,6’lık bir gerileme kaydetmiştir.
TÜKETİCİ FİYATLARI ARTTI
Öte yandan, enflasyonun temel göstergesi olarak kabul edilen Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), mayıs ayında geçen yılın aynı dönemine oranla yüzde 1,2 artış yaşadı. Enerji fiyatlarındaki artış, durgun seyreden tüketici fiyatlarında da kısıtlı bir yükselişe neden oldu.
TÜFE, ocak ayında yüzde 0,2, şubat ayında ise yüzde 1,3’lük artışlarla son üç yılın en yüksek seviyelerine ulaştı. Martta yüzde 1, nisanda ise yüzde 1,2 artış görüldü. 2023 yılı itibarıyla Çin’de enflasyon duraklama dönemine girmişti; 2023 ve 2024’te ancak yüzde 0,2 artmış, 2025’te ise sabit kalmıştır.
HÜRMÜZ’DAKİ GEMİ TRAFİĞİ ASKIYA ALINDI
ABD ve İsrail’in İran’a gerçekleştirdiği saldırılar ile İran’ın misillemeleri sonucu Basra Körfezi’nde artan gerilim, Hürmüz Boğazı’nda gemi trafiğinin büyük ölçüde kesilmesine yol açtı. Bu bölge, küresel mal ve enerji ticareti açısından kritik bir geçiş hattı olarak konumlanmıştır.
Hürmüz Boğazı, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Kuveyt, Katar, Irak ve İran’ı dünya pazarlarına bağlamakta ve dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 25’ini, sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin (LNG) yaklaşık yüzde 20’sini, gübre ticaretinin ise yüzde 30’unu kapsamaktadır.
Çin’in ithal ettiği petrolün yaklaşık yüzde 45’i, LNG’nin yüzde 30’u Hürmüz Boğazı üzerinden ülkeye ulaşıyor. Boğazdaki tanker trafiğindeki aksaklıklar, küresel petrol tedarikinde sorunlara ve petrol fiyatlarında artışa neden olmaktadır.
