TÜİK verilerine göre, eylül ayında fiyatı en çok artan ürün yumurta oldu. Yumurta fiyatı bir ayda %19,84 oranında yükselerek eylülde ortalama 8 TL seviyesine çıktı. Yaz aylarında tanesi 5-6 TL’ye kadar gerileyen bu ürün, sonbaharla birlikte ciddi bir artış gösterdi.
Ağustosta 200 TL civarında olan bir koli yumurta, eylülde 240 TL’ye kadar yükseldi. Uzmanlar, bu artışta mevsimsel faktörler, yem giderleri ve enerji maliyetlerinin etkili olduğunu belirtiyor.
YUMURTA NEDEN PAHALANIYOR?
1. Talep Arttı, Yaz Etkisi Geri Çekildi
Kocaeli Gebze’de 4 bin tavukla üretim yapan bir yetiştirici, “Yaz aylarında aşırı sıcaklar nedeniyle yumurta tüketimi düşüyor. Ancak sonbaharla birlikte hem havalar serinliyor hem de okulların açılmasıyla talep yeniden artıyor” diyor.
2. “Stoklayın” Uyarısı Yapılmıştı
Üreticiler, son yıllarda iklim değişiklikleri nedeniyle ürün ömrünün kısaldığını ve bunun yaz aylarında yumurtanın hızlı bir şekilde tüketilmesine yol açtığını belirtiyor. Soğuk hava koşullarında yumurtanın daha uzun süre dayanabilmesi, stoklama uyarılarının yapılmasına neden oldu. Bu durum, piyasa fiyatlarını yukarı doğru baskılamaktadır.
3. Salma Tavukçuluk Azalıyor
Kış mevsimi yaklaşırken salma tavukçuluk faaliyetleri azalıyor. Bu süreçte kümeste yetiştirilen tavukların yem tüketimi artıyor ve yem maliyetlerindeki yükseliş doğrudan yumurta fiyatlarına yansıyor.
4. Soğuk Hava Isıtma Maliyetlerini Artırıyor
Havaların soğumasıyla birlikte kümeslerin ısıtılması gerekmesi, enerji giderlerini artırarak üretim maliyetlerini yükseltiyor. Uzmanlar, her 1°C’lik sıcaklık düşüşünün enerji harcamasını belirgin bir şekilde artırdığını ifade ediyor.
5. Kuş Gribi Endişesi Yeniden Gündemde
Sonbaharla birlikte kuş gribi riski endişe yaratmaya başladı. Geçtiğimiz yıl yaklaşık 20 milyon kanatlı hayvanın itlaf edilmesi arzı ciddi şekilde etkilemişti. Ağustos sonunda Afyon’da tespit edilen ilk vaka dikkatleri bu yöne çevirdi. Bu durum, üreticilerde “tedbirli stoklama” eğilimini artırıyor.
FİYATLAR KIŞ AYLARINDA DA YÜKSEK KALABİLİR
Sektör temsilcileri, fiyatlardaki artışın mevsimsel bir dalgalanma olduğunu, ancak yem maliyetleri, enerji giderleri ve hastalık risklerinin fiyatları uzun süre yüksek tutabileceğini vurguluyor. “Talep canlı kalırsa ve kuş gribi endişeleri artarsa, fiyatlarda yeni rekorlar görülebilir” değerlendirmesinde bulunuyorlar.
ÜRETİM MALİYETLERİ DÜŞMEDEN FİYATLAR GERİLEMEZ
Uzmanlar, mevcut koşullar altında yumurta fiyatlarında kalıcı bir düşüşün zor olduğunu ifade ediyor. Yem ve enerji maliyetlerindeki artış, stoklama eğilimi ve kuş gribi riski, önümüzdeki aylarda fiyat baskısını artırabilir. Tüketiciler açısından ise yumurta, fiyat istikrarının sağlanamadığı en temel gıda ürünleri arasında yer alıyor.
