Belce Örü ERÇİN
Zekeriya ALBAYRAK
Türkiye’nin enflasyonla mücadele programı sonuçsuz kalmaya devam ediyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, yıllarca birçok konuşmasında “Enflasyon sorununu ülkemizin gündeminden çıkarmaktadır kararlıyız. Enflasyonu tek hanelere düşüreceğiz. Önümüzdeki dönemi yeni bir şahlanışın dönüm noktası haline getireceğiz” ifadelerini kullandı.
İLK AÇIKLAMA EKİM 2018’DE
Erdoğan’ın bu temaları ilk dile getirdiği tarih, 21 Ekim 2018’deki TÜGVA Genel Merkezi açılışıydı. Mart 2026’da, “2026, sabrımızın meyvelerini toplayacağımız, Türkiye’nin küresel ligdeki yerini tartışılmaz bir konuma sabitleyecek bir şahlanış, reform yılı olacak.” açıklamasında bulundu. Ancak, son sekiz yıllık süreçte Türkiye’de enflasyon kontrol altına alınamadı.
Erdoğan’ın “şahlanışın dönüm noktasındayız” dediği Ekim 2018 döneminde, dolar 6.03 lira, Euro 7 lira, motorin litre fiyatı 5.30 lira, peynirin kilosu 26.5 lira, ekmek 1.5 lira ve kıymanın kilosu 40 lira seviyesindeyken, bugün dolardaki rakam 45.20 lira, Euro 52.89 lira, motorin 71.72 lira, benzin 63 lira, peynir 250 lira, ekmek 17.5 lira ve 1 kilogram dana kıyması 750 lira olarak kaydedilmiştir. Bu veriler, yaşam pahalılığının geldiği noktayı net bir şekilde ortaya koymakta. Enflasyon verisinin de savaş gibi dışsal etkenlere daha açık hale geldiği gözlemleniyor. Nisanda enflasyon yüzde 4.18 artarken, yıllık enflasyon yüzde 32.37 olarak kaydedilmiştir.
ÜRETİCİ FİYAT ENDEKSİ %3.17’YE YÜKSELDİ
Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE), yıllık bazda yüzde 28.59 artmış ve aylık bazda yüzde 3.17 seviyesine çıkmıştır. Giyim ve ayakkabıda aylık artış yüzde 8.94, konut giderlerinde (su, elektrik, doğalgaz) yüzde 7.99, ulaştırmada yüzde 4.29, gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 3.70 olarak gerçekleşmiştir.
Bakanın ‘Yükseliş Geçici’ Söylemi Kalıcı Hale Geldi
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, nisan ayındaki enflasyon artışına dikkat çekerek Orta Doğu’daki savaşın emtia fiyatları, özellikle de akaryakıt üzerindeki etkisine işaret etti ve “Enflasyondaki yükselişin geçici olduğunu değerlendiriyor ve dezenflasyonun devam etmesini öngörüyoruz” dedi. Şimşek, enflasyondaki bu geçici yükselişin kalıcı hale geldiği izlenimini vererek, 2024 Ocak enflasyonunu yüzde 6.7 olarak açıklamasından sonra bu yorumu yapmıştı. Ancak geçmiş veriler, geçici yükselişin kronikleştiğini gösteriyor.
