8 Ekim 2025’te Euractiv sitesinde yer alan habere göre, Slovakya Başbakanı Robert Fico, Avrupa Komisyonu’nun Rusya’dan nükleer yakıt ithalatını yasaklama planının Avrupa’nın enerji güvenliği için “en büyük tehdit” olacağını söyledi. Bratislava’daki bir konferansta açıklama yapan Fico, aynı zamanda Amerikan şirketi Westinghouse ile yeni bir reaktör inşasına ilişkin anlaşmayı onayladıklarını duyurdu.
Fico’nun REPowerEU planına sert eleştirisi
Avrupa Nükleer Enerji Forumu’nda konuşan Fico, Avrupa Birliği’nin REPowerEU stratejisini “başarısız ve tamamen anlamsız” olarak nitelendirdi. Plan, Avrupa ülkelerinin Ukrayna’daki savaş ve 2022 enerji krizi sonrasında Rus enerji kaynaklarına bağımlılığı kademeli olarak sonlandırmasını hedefliyor. Fico, “Avrupa kendi ayağına sıkıyor” diyerek, Slovakya’nın Rus gazı ve petrolüne yönelik yasak teklifini asla kabul etmeyeceğini açıkladı.
Slovakya’nın enerji bağımlılığı ve yeni projeler
Slovakya, Bulgaristan, Çekya, Finlandiya ve Macaristan, Rus tasarımı nükleer reaktörlerle enerji üretiyor; bu ülkelerin büyük kısmı hâlâ Rus yakıtına bağımlı. Slovakya’nın elektrik üretiminin yaklaşık yüzde 55’i bu reaktörlerden sağlanıyor. Uzun yıllar tek tedarikçi Rusya’nın devlet şirketi TVEL oldu. Ancak Bratislava, Westinghouse ile yeni bir enerji bloğu inşasına dair anlaşma imzalayarak alternatif kaynaklara yöneliyor.
AB içindeki bölünme ve stratejik çıkarlar
Fico’nun tutumu, Avrupa Komisyonu ile açık bir çatışma içinde. Komisyon, Rus enerji kaynaklarının kesilmesinin uzun vadede Avrupa’nın güvenliği ve istikrarını artıracağını savunuyor. Ancak Slovakya ve Macaristan, AB içinde tam bir birlik sağlanmasını zorlaştırarak bu süreci yavaşlatıyor. Bratislava ayrıca, 19. yaptırım paketine karşı çıkıyor ve paket üzerinde liderler düzeyinde müzakere talep ediyor.
Enerji politikası ve diplomatik pazarlık
Fico’nun eleştirileri, yalnızca enerji politikasıyla sınırlı kalmayıp, AB içinde stratejik pazarlık aracı olarak da görülüyor. Rusya ile yakın ilişkilerini koruyan Fico, aynı zamanda Brüksel’den mali veya siyasi tavizler almak için engeller çıkarıyor. Bu yaklaşım, daha önce Macaristan’ın benzer şekilde hareket etmesiyle paralellik gösteriyor.
Slovakya’nın bu pozisyonu, Avrupa’nın enerji çeşitlendirme çabalarını yavaşlatırken, enerji güvenliği tartışmalarını ve AB içinde politik uzlaşma sürecini daha da karmaşıklaştırıyor.
Slovakya, nükleer enerji, gaz ve petrol alanındaki bu tutumuyla AB’nin enerji stratejisinde önemli bir test oluşturuyor.