Yeni Fosil Keşfi, Erken Memelilerin Evrimini Aydınlatıyor
Bayanshire Formasyonu’nda 2019 yılında bulunan ve incelemeleri tamamlanan fosil, bilim dünyasında “Ravjaa ishiii” adıyla tanımlandı. Geç Kretase dönemine tarihlendiren bu türün, modern memelilerin en eski akrabalarını kapsayan Zhelestidae familyasına ait olduğu kesinleşti. Fare büyüklüğündeki bu canlının, dinozorların hakim olduğu ekosistemde kendine özgü bir niş işgal ettiği belirlendi.
1 SANTİMETRELİK PARÇA YENİ BİR TÜRÜ TANIMLADI
Acta Palaeontologica Polonica dergisinde yayımlanan araştırma sonuçları, fosilin küçük boyutuna rağmen içerdiği üç azı dişi ve bir ön azı dişi ucu ile yeni bir cins tanımlamak için yeterli ayrıntıyı sağladığını ortaya koydu. Uzmanlar, fosilin bulunduğu bölgenin diğer oluşumlara kıyasla çok az memeli kalıntısı içermesi nedeniyle bu keşfi “nadir bir başarı” olarak nitelendirdi.
Bilim heyeti adına açıklama yapan Tsukasa Okoshi ve meslektaşları, Gobi Çölü’nün Geç Kretase tabakalarının Mezozoik memelilerin evrimini anlamada anahtar rol oynadığını vurguladı. Özellikle alt Bayanshire katmanlarında daha önce sadece iki parçalı kalıntıya rastlanmış olması, Ravjaa ishiii buluntusunun önemini artırıyor.
DİŞ YAPISI BESLENME ALIŞKANLIKLARINI ORTAYA KOYDU
Ravjaa ishiii’yi akrabalarından ayıran belirgin özellik, diş yapısının alışılmadık derecede uzun ve güçlü azı dişleri olmasıdır. Bu yapısı itibarıyla canlının tohum ve meyvelerle beslendiği tahmin ediliyor. Bu veriler, erken dönem plasentalı memelilerin, Kretase döneminde çiçekli bitkilerin yaygınlaşmasıyla ortaya çıkan yeni besin kaynaklarına hızla uyum sağladığını gösteriyor.
Anatomik detayların ötesinde, bu fosil Moğolistan’da bulunan ilk Zhelestid örneği olma özelliğini taşıyor. Araştırma ekibi, bu türün grubun en eski temsilcisi olabileceğini veya Özbekistan’daki en eski örneklerle çağdaş olduğunu bildirdi.
“TAM ANLAMIYLA BİR MUCİZE”
Keşfin evrimsel takvimi netleştirdiğini belirten Okayama Bilim Üniversitesi’nden Profesör Mototaka Saneiyoshi, Gobi Çölü’nün geniş coğrafyasında bu kadar küçük bir parçanın bulunmasını “bir hediye ve mucize” olarak değerlendirdi. Keşif, plasentalı memelilerin Erken ve Geç Kretase dönemlerinin kesişme noktasında çeşitlenmeye başladığını kanıtlayan en güçlü belgelerden biri olarak kayıtlara geçti.
