Belce Örü Erçin
Türkiye, verimli arazileriyle bir zamanlar tarım ülkesi konumundayken, şimdi dünyanın en yüksek gıda enflasyonuna sahip bölgelerinden biri haline geldi. Maliyetlerin hızla artması, ülke genelinde çiftçi sayısının azalmasına, hayvanların satışa çıkarılmasına ve tarım arazilerinin boş kalmasına yol açtı.
YIL KÖTÜ BAŞLADI
Geçen yılın üçüncü çeyreğinde %12.7 daralan tarım sektörü, hizmet sektörüne kayışa devam ederken gıda enflasyonu da yükselmeye devam ediyor. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) verilerine göre Aralık 2025’te Türkiye, %28.3’lük gıda enflasyonuyla dünyada açık ara zirveye yerleşti. OECD’nin ortalama gıda enflasyonu ise %3.8’de sabit kalırken, G7 ülkelerinde %2.4 seviyesine düştü.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2025 Yılı Bitkisel Üretim verileri, tarla ürünlerinde, meyve ve sebzelerde üretimin bir önceki yıla göre önemli oranlarda azaldığını gösteriyor. Tahıl ürünlerinde %12.3, meyvelerde %30.9 ve sebzelerde ise %0.9 oranında düşüş kaydedildi.
Yüksek girdi maliyetleri ve faiz oranları, çiftçileri üretimden caydırıyor. Yüksek faizli krediler, üretimden elde edilen kazancı karşılamaz hale getirdi. Çiftçiler ve hayvan besleyenler, maliyetlerini çıkaramadıkları gibi emeğinin karşılığını da alamaz duruma geldi. İktidar, gıda enflasyonunun iklim olaylarına bağlı olduğunu belirtirken, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Gıda Fiyat Endeksi’nde gerileme gözlemlendi. Ocak 2026’da Türkiye’de aylık gıda enflasyonu %6.6, yıllık bazda ise %31.7 artış gösterdi.
Bulgaristan Türkiye’yi solladı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) eski Başekonomisti Prof. Dr. Hakan Kara, OECD ülkeleri arasında Türkiye’nin, gün aşırı et, tavuk ya da balık tüketemeyen nüfus oranında açık ara birinci olduğunu açıkladı. Eurostat verilerine dayanan değerlendirmesinde Kara, halkın yoksulluğunu en iyi gösterenlerin başında bu oranın geldiğini vurguladı. 2018-2022 döneminde Türkiye’nin durumu bozuldu. On yıl önce Bulgaristan’a göre daha iyi bir konumda olan Türkiye, 2023 itibarıyla Bulgaristan’ın gerisinde kaldığını gösteriyor.