Geleneksel Ot Süpürgeler Teknik Temizlik Ürünlerine Karşı Hayatta Kalma Mücadelesi Veriyor
Sakarya’da geleneksel ot süpürgelerin üretimi, teknolojik temizlik ürünleri karşısında zorlu bir yolculuk yaşıyor. Elektrikli süpürgelerin yaygınlaşmasının ardından evlerdeki kullanım oranı önemli ölçüde düştü. Coğrafi işaretli ot süpürgeler, ustaların aylar süren özverili çalışmaları sonucunda 100 ila 150 lira arasında satılıyor.
ZAHMETLİ YOLCULUK: TARLADAN SÜPÜRGEYE
Ot süpürgelerin üretimi, birçok aşamadan oluşan zahmetli bir süreci gerektirmektedir. Süpürge otu hasat edildikten sonra temizlenir, kükürtle kurutulur, boylanır, tek tek ayrılır, taslak haline getirilir, sapı hazırlanır ve ardından dikiş aşaması gerçekleştirilir. Tamamen el işçiliğiyle üretilen bu süpürgeler, Sakarya’dan Türkiye’nin farklı şehirlerine gönderilmektedir.
“ESKİDEN HER EVDE VARDI”
46 yıllık meslek hayatına sahip olan Selahattin Burucuoğlu, geçmişte ot süpürgelerin her evde sıkça kullanıldığını belirtmektedir:
“Eskiden bu süpürgeler her evde vardı. Bahçede, balkonda, halı temizliğinde sıkça kullanılırdı. Şimdi alışık olanlar yine evinde bulunduruyor ama eskisi gibi değil. Robot süpürgeler çıktı, halılar yıkamacıya gidiyor. Bizim işimiz de doğal olarak azaldı.”
“BİZ SON DEMLERİYİZ”
Usta Şaban Boşluk ise sektördeki azalmayı şu sözlerle ifade ediyor:
“Eskiden fayans yoktu, bu süpürgelerle her iş görülürdü. Şimdi kullanım alanı daraldı. Bir süpürge eskiden iki ayda biterdi, şimdi üç yıl gidiyor. Talep yok, çırak yok. Eskiden 2 bin kayıtlı esnaf vardı, bugün 50-60 kişi kaldı. Bu meslek bitti gibi bir şey, biz son demleriyiz.”
“SÜPÜRGE EVDEN ÇIKTI, DIŞARIDA KALDI”
Baba mesleğini sürdüren Yusuf Özbek, ot süpürgenin kullanım alanındaki değişimi vurgulayarak şöyle diyor:
“Süpürge eskiden evin içindeydi, şimdi dışarıda kaldı. Kırsalda, belediyelerde, bazı iş yerlerinde hâlâ kullanılıyor ama talep yaklaşık 20 yıldır düşüyor. Geleceği olmayan bir meslek haline geldi. Ben 47 yaşındayım ve benden sonra bu işi yapacak kimse yok. Yine de ayakta kalıp bu geleneği biraz daha yaşatmak istiyoruz.”
