Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, 2025 yılı itibarıyla küresel petrol piyasasında arz fazlasının devam etmesini bekliyor. Bu durum, jeopolitik risk priminin sınırlı kalacağına ve İran ile Venezuela’daki üretim belirsizliklerinin bu fazlalığı telafi edebileceğine işaret ediyor.
Fitch, petrol fiyatlarındaki dalgalanmalara rağmen, jeopolitik faktörlerin etkisinin sınırlı kalacağını vurguladı. Açıklamaya göre, Irak’taki olası kesintiler, mevcut arz fazlası tarafından absorbe edilebilir.
Venezuela’da potansiyel arz artışlarının kısa vadede etkili olmayacağı belirtilirken, uzun vadede bu artışın önemli zorluklar içereceği ifade edildi. OPEC’in stratejik tercihleri, petrol pazarını şekillendiren ana faktörlerden biri olarak öne çıkıyor.
Fitch’in ham petrol fiyat tahmini bu yıl için 63 dolar seviyesinde belirlenirken, petrol ve doğal gaz şirketlerine ait kredi notları ise 60 dolar seviyesindeki orta döngü fiyat varsayımına dayanıyor.
Açıklamada, 2026’da küresel petrol arzının 3 milyon varil artacağı ve 2026’da bu rakamın 2,5 milyon varil daha yükseleceği tahmin ediliyor. Ancak talep artışının her iki yıl için sadece yaklaşık 0,8 milyon varil seviyesinde kalması öngörülüyor.
VENEZUELA’NIN PETROL ÜRETİMİNDE CİDDİ DİRENÇLER VAR
Venezuela, dünya genelindeki kanıtlanmış petrol rezervlerinin yaklaşık %17’sine sahip olmasına rağmen, Kasım 2025 itibarıyla günlük petrol üretimi yalnızca %0,8 seviyesinde gerçekleşiyor. Ülkede yaptırımlar ve yetersiz yatırımlar dolayısıyla petrol üretimi son 15 yıl içinde keskin bir düşüş yaşadı.
Venezuela’da günlük petrol üretiminin 2010’da 2,5 milyon varil olduğunu hatırlatan Fitch, 2024’te bu rakamın 0,88 milyon varile gerilediğini, Eylül-Ekim 2025’te ise günlük yaklaşık 1 milyon varil olan üretimin yaptırımlar nedeniyle 0,86 milyon varile düştüğünü bildirdi.
Kısa vadede, yüzer depolarda ve karada tutulan petrolün satılması ve yaptırımların kaldırılması, üretimi yaklaşık 1 milyon varil seviyesine çıkarabilir, ancak bu durumun küresel piyasalarda anlamlı bir etkisi olmasının pek olası olmadığı değerlendirildi.
Venezuela, 2010’daki üretim seviyesine dönebilmek için büyük miktarda yatırımlara ihtiyaç duyuyor. Ülkenin rezervlerinin çoğu ekstra ağır ve yüksek kükürtlü petrolden oluşuyor; bu da üretimin ileri teknik uzmanlık gerektirmesi nedeniyle zorluklar yaratıyor. ABD’li ve diğer uluslararası şirketlerin yeniden yatırım yapabilmesi için güvenilir bir düzenleyici çerçevenin sağlanması kritik önem taşıyor.
İRAN’IN ÜRETİM KESİNTİLERİ FİYATLARI YÜKSELTEBİLİR
Açıklamada ayrıca, İran’ın küresel pazar açısından daha büyük bir tedarikçi olduğu ve günlük petrol üretiminin 3,5 milyon varil, ihracatının ise 2 milyon varil civarında olduğu belirtildi. ABD’nin İran’a yönelik yaptırımlarına rağmen, İran’ın petrol arzı genel olarak yatay seyrediyor.
İran’ın üretiminde yaşanacak ciddi kesintilerin fiyatları yukarı çekebileceği düşünülürken, küresel arz fazlasının etkisiyle bu durumun yansımasının sınırlı kalacağı ifade ediliyor. Rusya’nın petrol üretiminin günde yaklaşık 9,3 milyon varil seviyesinde istikrarlı olduğunu vurgulayan Fitch, bu ülkenin petrol ihracatının büyük kısmının Çin ve Hindistan’a yönlendirildiğini belirtti.
ABD ve İngiltere’nin Rus petrol şirketlerine yönelik yaptırımları, bu şirketlerin toplam ihracatında önemli bir azalma yaratabilir. Ancak, Rusya-Ukrayna barış anlaşması ve yaptırımların kaldırılması gerçekleşse bile, fiyat dalgalanmalarının artması bekleniyor.
